و مادى ، فردى و اجتماعى آن است ، هرگاه انسان به اين نكته توجه كند كه غيبت او را از چشم مردم مىاندازد و به عنوان فردى خائن ، حق نشناس ، ضعيف و ناتوان در جامعه معرفى مىكند ، و پيوند اعتماد و اطمينان را در جامعه متزلزل مىسازد ، حسنات او را از بين مىبرد ، سيّئات ديگران را بر دوش او مىگذارد ، عبادات او تا چهل روز پذيرفته نمىشود ، و جزو نخستين كسانى است كه قبل از همه وارد دوزخ مىشوند و اگر توبه كند و توبه او پذيرفته شود ، آخرين كسى است كه وارد بهشت مىشود .
و نيز به اين حقيقت توجه كند كه غيبت ، حق الناس است ، چرا كه آبروى خلق خدا را مىبرد ، و ارزش آبروى هر كس همچون ارزش جان و مال او است . و تا صاحب حق راضى نشود ، خدا او را نمىبخشد و اى بسا غيبت مىكند و دست رسى براى جلب رضايت طرف پيدا نمىكند ، و اين بار گناه براى هميشه بر دوش او مىماند .
آرى اگر غيبت كننده در اين امور دقت كند ، به يقين از كار خود پشيمان و منصرف مىشود ، و آنها كه غيبت را وسيلهء تفريح و سرگرمى مجالس خودشان قرار مىدهند اگر در اين عواقب بينديشند قطعاً تجديد نظر خواهند كرد .
3 - غيبت كننده بايد به اين حقيقت توجه كند كه نيروهاى انسان محدود است ؛ اگر نيرويى را كه صرف تضييع آبروى اشخاص و شكستن موقعيّت اجتماعى آنها مىكند ، صرف رقابتهاى صحيح و سازنده نمايد ، اى بسا در مدّت كوتاهى از رقيبان خود پيشى گيرد ، و مقام والايى را كه انتظار دارد ، در جامعه براى خويش فراهم سازد ، بى آنكه ضربهاى بر فرد يا جامعه وارد كند ، و عقوبات دنيا و آخرت را متوجه خود سازد .
به تعبير ديگر چه بهتر كه انسان به جاى تخريب ديگران به آبادانى خانهء خويش بپردازد تا در محلهاى آباد و در خانهاى آبادتر زندگى كند . ولى كسى كه به ويرانى خانهء ديگران دل بسته است سرانجام در محلهاى ويرانه و خانهاى ويرانهتر زندگى خواهد كرد .
اخلاق در قرآن ( فارسى ) — صفحة 117
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١١٧