مىانگاريد . ( 9 )
حال آنكه بر شما محافظانى گماريده شدهاند . ( 10 )
كاتبانى بزرگوار . ( 11 )
مىدانند كه شما چه مىكنيد . ( 12 )
هرآينه نيكوكاران در نعمتاند . ( 13 )
و گناهكاران در جهنّم . ( 14 )
در روز شمار به جهنّم درآيند . ( 15 )
و از آن غايب نشوند . ( 16 )
تو چه مىدانى كه روز شمار چيست ؟ ( 17 )
باز هم تو چه مىدانى كه روز شمار چيست ؟ ( 18 )
روزى است كه كسى براى كسى ديگر هيچ كارى نتوان كرد و در آن روز ، فرمان فرمان خدا باشد . ( 19 )
اعراب
« السماء » فاعل براى فعل مقدر است كه فعل موجود آن را تفسير مىكند و همچنين « الكواكب » و « البحار » و « القبور » . « علمت نفس » جواب است براى « اذا » . « ما غرّك » « ما » براى استفهام ، مبتدا و جملهء « غرّ » خبر آن است . و « الّذى خلقك » صفت دوم براى « ربّك » . « فى أىّ صورة » متعلق به « ركّبك » . « ما » از لحاظ اعراب زايد است و جملهء « شاء » صفت براى « صورة » . « ركّبك » با « فا » همراه نشده ، زيرا بيان براى « عدلك » است . « كراما » صفت براى « حافظين » و همچنين است « كاتبين » . « و ما ادراك » . « ما » مبتدا و جملهء « أدراك » خبر آن است .
« ما يَوْمُ الدِّينِ »
« ما » خبر مقدّم و « يوم » مبتداى مؤخّر .
« يَوْمَ لا تَمْلِكُ »
« يوم » مفعول است براى فعل مقدر : « اذكر يوم لا تملك » .
تفسير
اين سوره كاملا همانند سورهء پيشين است كه تصوير برخى از رويدادهاى روز قيامت و رويدادهاى پس از آن ، همچون حسابرسى و كيفر را بيان مىكند .
إِذَا السَّماءُ انْفَطَرَتْ ،
هرگاه آسمان بشكافد و ستارگانش فرو افتند . از اين قبيل است سخن خداوند : « آنگاه كه آسمان شكافته شود ، رنگى سرخ چون رنگ چرم خواهد داشت » . « 1 »
وَ إِذَا الْكَواكِبُ انْتَثَرَتْ ،
آنگاه كه ستارگان پايين آيند و نابود
هامش
( 1 ) . رحمن ( 55 ) آيه 37 .