نكاح كنيد و مهرشان را به نحو شايستهاى بپردازيد . و بايد كه پاكدامن باشند نه زناكار و نه از آنها كه به پنهان دوست مىگيرند . و چون شوهر كردند ، هرگاه مرتكب فحشا شوند ، شكنجهء آنان نصف شكنجهء آزاد زنان است . و اين براى كسانى است از شما ، كه بيم دارند به رنج افتند . با اين همه اگر صبر كنيد برايتان بهتر است و خدا آمرزنده و مهربان است . ( 25 )
واژگان
محصنات : جمع محصنة ، به فتح صاد ، و از حصن گرفته شده است . اينكه مراد از حصن چيست ، با اختلاف متعلّق آن اختلاف پيدا مىكند ؛ مثلا ، اسلام حصن است ، آزادى حصن است ، ازدواج حصن است و عفّت نيز حصن است . دو آيهاى كه در صدد تفسير آنها هستيم ، همهء اين معانى چهارگانه را دربر دارد و تفصيل آن در بخش تفسير خواهد آمد .
استمتاع : طلب متعه و مراد از آن در اينجا بهره بردن از زن به نحو شرعى است .
طول : بىنيازى .
اخدان : جمع خدن و به معناى دوست است و بر مذكّر و مؤنّث و مفرد و جمع اطلاق مىشود .
العنت : كوشش و شدّت .
اعراب
« وَ الْمُحْصَناتُ »
عطف بر زنانى است كه در آيهء پيشين ذكر شد و ازدواج با آنان حرام است ؛ يعنى زنهاى شوهردار بر شما حرامند .
« كِتابَ اللَّهِ »
بنابر مفعول مطلق منصوب است و به معناى « كتب اللّه عليكم كتابا » مىباشد . و در
« وَ أُحِلَّ لَكُمْ ما وَراءَ ذلِكُمْ » .
« ما »
نائب فاعل
« أُحِلَّ »
است . مصدر مؤوّل از
« أَنْ تَبْتَغُوا »
بدل اشتمال از
« ما وَراءَ ذلِكُمْ »
است ؛ زيرا حلال شدن نكاح زن ، نياز به مال دارد و نيز جايز است كه مصدر ، مفعول