( توانگرى و فراخى ) نيز از اينگونه است .
الضّرّاء : حالتى كه انسان در آن حالت ، دچار زيان مىشود . عسر و ضيق ( سختى و تنگدستى ) نيز چنين است .
كظم الغيظ : به معناى آشكار نكردن خشم است ؛ نه در سخن و نه در عمل .
فاحشة : در اينجا به معناى گناه بزرگ است كه از آن جمله زناست . خداى فرمود :
« وَ لا تَقْرَبُوا الزِّنى إِنَّهُ كانَ فاحِشَةً ؛
« 1 » به زنا نزديك نشويد كه گناهى بزرگ است » .
اعراب
« الَّذِينَ »
صفت براى « المتقين » است كه در آخر آيهء پيشين ذكر شد .
« الْكاظِمِينَ »
و
« الْعافِينَ »
عطف بر
« الَّذِينَ »
است .
« فاحِشَةً »
صفت براى محذوف ؛ يعنى « فعلوا فعلة فاحشة » است .
« نِعْمَ أَجْرُ الْعامِلِينَ »
مخصوص به مدح آن محذوف است كه در اصل « نعم اجر العاملين اجرهم » مىباشد .
تفسير
خداوند ، پرهيزكاران را به صفاتى وصف كرده كه اين صفات حتّى از ديدگاه كسانىكه به خدا و قيامت عقيده ندارند ، فضيلت محسوب مىشود . اين صفات عبارتند از :
1 .
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَ الضَّرَّاءِ .
ثروت ، آنها را به طغيان وانمىدارد و بر طمع و حرص آنان نمىافزايد تا به مال بخل ورزند . فقر و تهيدستى نيز آنان را دلگير و رنجور نمىكند و نااميدشان نمىسازد و در اين حالت خود را به گرفتن مال از ديگران و نه بخشيدن آن ، سزاوارتر نمىدانند ، بلكه برايشان هردو حالت توانگرى و تنگدستى يكسان است و تا هرمقدار كه بتوانند انفاق مىكنند . در حديث است :
هامش
( 1 ) . اسراء ( 17 ) آيهء 32 .