- صلّى اللَّه عليه وآله - فرمود : « سورهء هود مرا پير كرد براى اين آيه » « 1 » ، و اين آيه با آنكه در سوره شورى « 2 » نيز هست ، اختصاص به سورهء هود شايد براى ذيل آن باشد كه مىفرمايد :
وَ مَنْ تابَ مَعَكَ
؛ در سورهء شورى اين ذيل را ندارد ، و از اين جهت كه تحصيل استقامت در امت ، امرى است مشكل و سخت ، آيهء اين سوره را ذكر فرمود .
بالجمله ، ثبات و پابرجا بودن در امور ، اسباب پافشارى در معركههاى جنگى شود كه انسان به واسطه ناملايمات و شدايد ، از جنگ روگردان نگردد و در ذَبّ از نواميس الهيه لغزش براى او رخ ندهد ؛ چنانچه در ناملايماتِ روحيه نيز لغزش نكند و طمأنينه و ثبات نفس را از دست ندهد .
و به عكس ، « تسرّع » يكى از ملكات ناهنجار است كه انسان به واسطه آن در هيچ چيز قرار نگيرد ، و بهزودى سبكمغزى و تهىبارى كند و انگاره كارها را از دست بدهد ، نه در پيشآمدهاى روحى خوددار باشد ، و نه در شدايد جسمى پايدارى كند ، و از اين خُلق ناهنجار ، مفاسد بسيار فردى و اجتماعى در مدينه فاضله رخدهد ، و انسان اگر داراى چنين روحى باشد ، چهبسا كه به واسطه پيشآمدهاى كوچكى خود را ببازد و از وظايف الهيه و روحانيه چشمپوشى كند ، و چه بسا كه نفس و شيطان بر او غلبه كنند و او را از راه حق منصرف كنند ، و ايمان او دستخوش آنان گردد ، و شعار دينى و مذهبى و
هامش
( 1 ) - متن حديث نبوى ، چنين است : « شَيَّبَتْنِي سُورَةُ هُودٍ لِمَكانِ فَاسْتَقِمْ كَمَا امِرْتَ » . ( علم اليقين ، ج 2 ، ص 971 )
( 2 ) - در سوره شورى ، آيه 15 آمده است :« وَ اسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ »؛ « آنچنان كه مأمورشدهاى ، استقامت كن » .