متخصص هم هست ، همان طبيب متخصص هم كه اين معنا را مىتواند عمل بكند ، لكن از باب اينكه مغزش غربى شده است ، مىگويد ببريد او را انگلستان .
چند روز ، چند وقت پيش از اين ، چند تا از اطبا اينجا بودند و من راجع به همين مسائل كه خوب ، چه شده است كه - من اين طور مىگفتم - نگذاشتند طبيب پيدا بشود در ايران و از اين جهت است كه مىبرند به خارج . او مىگفت كه نه ، ما طبيب هستيم . اينها را هم كه به خارج مىبرند ، در خارج هم اطباى ايرانى زياد هستند و بسيارى از اينها را هم ، همان اطباى ايرانى معالجه مىكنند ! گفتم خوب ، بدتر ! براى اينكه شما حالا طورى شدهايد كه ديگر خودتان هم نمىتوانيد خودتان را بفهميد ؛ خودتان را گم كرديد ؛ به جاى خودتان يك موجود غربى نشسته است . فلاسفهء غرب الآن هم محتاج به اين هستند كه از فلاسفهء شرق ياد بگيرند . كتابهاى ابو على الآن هم ، من گمان مىكنم تا چند وقت پيش از اين و الآن هم همين طور ، مورد استفادهء اطباى غرب است . قانون « 1 » بو على رسماً تدريس مىشده آنجا ؛ استفاده از آن مىشده . لكن اين تحفهء شرقى رفته غرب ، غرب از آن استفاده كرد و ما خودمان گم كردهايم خودمان را ، بو على را نمىشناسيم . اين براى اين است كه از آن وقتى كه اينها راه پيدا كردند به ممالك شرق كه اين شايد سابقهاش حدود سيصد سال يا همچو چيزى باشد - درست من نمىدانم ، لكن طولانى است - در همه چيز شرق مطالعه كردند . اشخاص متخصص از خارج آمد ، از غرب آمد و همه جاى ايران را و همه جاى شرق را گردش كردند و بررسى كردند . در تاريخ هست ، در همين تاريخهاى آخرى ، كه با شتر مىرفتند اين بيابانهاى ما را ، همان بيابانهاى بىآب و علف هم مىرفتند ، با شتر مىرفتند و آنجا بررسى مىكردند . يك قسم از بررسيها مال اين بود كه بفهمند چه دارد شرق . نفت را ، كبريت را ، هر چه كه دارد ، مس ، آهن ، اين ذخاير زيرزمينى را بفهمند چه دارد ، و بايد به چه راه اينها را به دست آورد ، آنها كشف مىكردند .
هامش
( 1 ) - كتاب قانون ، تأليف ابو على سينا در علم طب و پزشكى