حضرت صادق ، عليه السلام ، فرمود : « بالا مىرود براى مرد از نماز چهار يك يا هشت يك يا نصفش ، يا بيشتر به قدرى كه سهو نموده ، ولى خداى تعالى تمام كند آن را به نافلهها . » و از اين قبيل روايت بسيار است . و معلوم است ماها خالى از سهو و نسيان و اختلال حواسّ و ديگر امور منافى با نماز يا كمال آن نيستيم ، و خداى تعالى به لطف كامل خود نوافل را قرار داده تا جبران نقايص آن را بنماييم . و البته لازم است حتى الامكان غفلت از اين امر نكنيم و نوافل را ترك ننماييم .
در هر حال اى عزيز ، قدرى از حال غفلت بيدار شود و در امر خود تفكر كن و صفحهء اعمال خود را نگاه كن . بترس از آنكه اعمالى را كه به خيال خودت عمل صالح است ، از قبيل نماز و روزه و حج و غير آن ، خود اينها اسباب گرفتارى و ذلتت شوند در آن عالم ، پس ، حساب خودت را در اين عالم تا فرصت دارى بكش و خودت ميزان اعمالت را بر پا كن و در ميزان شريعت و ولايت اهل بيت اعمال خود را بسنج ، و صحت و فساد و كمال و نقص آن را معلوم كن و آنها را جبران كن تا فرصت هست و مهلت دارى . و اگر در اينجا خود را محاسبه نكنى و حساب خودت را درست نكنى ، در آنجا كه به حسابت رسيدگى مىشود و ميزان اعمال بر پا مىشود مبتلا به مصيبتهاى بزرگ مىشوى . بترس از ميزان عدل الهى ، و به هيچ چيز مغرور مباش و جدّ و جهد را از دست مده . و قدرى به صحيفهء اعمال اهل بيت پيغمبر ، صلوات اللّه عليهم ، كه معصوم از گناه و خطا بودند مراجعه كن و تفكر در آنها كن . ببين چقدر كار سخت است و راه تاريك و باريك اكنون ملاحظهء اين حديث شريف بكن و حديث مفصل را از اين مجمل بخوان :
عن فخر الطائفة و سنادها و ذخرها و عمادها ، محمّد بن محمّد بن النّعمان المفيد « 1 » ، رضوان اللّه عليه ، في الإرشاد : عن سعيد بن كلثوم ، عن الصّادق جعفر بن محمّد ، عليهما السلام ، قال : و اللّه ، ما أكل علىّ بن أبي طالب ، عليه السّلام ، من الدّنيا حراما قطّ حتّى مضى لسبيله ، و ما عرض له أمران كلاهما للّه رضا إلّا أخذ بأشدّهما عليه في بدنه ( خ ل : دينه ) ، و ما نزلت برسول اللّه ، صلّى اللّه عليه و آله ، نازلة قطّ إلّا دعاه ثقة به ، و ما أطاق أحد عمل رسول اللّه ، صلّى اللّه عليه و آله ، من هذه الامّة غيره ، و ان كان ليعمل عمل و جل كان وجهه بين
هامش
( 1 ) حديث 1 ، پاورقى 31 .