اى فرزندان مردان بزرگوار ، مرگ تنها پلى است كه شما را از ناراحتىها و رنجها به باغهاى وسيع بهشت و نعمتهاى جاودان منتقل مىكند ، كدام يك از شما از انتقال يافتن از زندان به قصر ناراحتيد ؟ و اما نسبت به دشمنان شما همانند اين است كه شخصى را از قصرى به زندان و عذاب منتقل كنند ، پدرم از رسول خدا صلى الله عليه و آله نقل فرمود كه دنيا زندان مؤمن و بهشت كافر است و مرگ پل آنها به باغهاى بهشت و پل اينها به جهنم است ، نه دروغ مىگويم ، نه به من دروغ گفتهاند » . « 1 »
در حديث ديگرى آمده كه : موسى بن جعفر عليه السلام به ديدار كسى كه در حال مرگ بود ، و به كسى پاسخ نمىگفت ، رفت ؛ حاضرين عرض كردند : اى فرزند رسول خدا صلى الله عليه و آله دوست داريم حقيقت مرگ را براى ما شرح دهى ، و بگويى بيمار ما الان در چه حالى است ؟ امام فرمود :
« الْمَوْتُ هُو الْمَصْفاةُ يُصَفّي المؤمنينَ مِنْ ذُنوبِهِم فيكونُ آخِرُ ألَمٍ يُصيبُهُم كَفَّارَةَ آخِرِ وِزْرٍ بَقِيَ عَلَيْهِمْ
. . . ؛ مرگ وسيلهء تصفيه است كه مؤمنان را از گناهان پاك مىكند ، و آخرين ناراحتى اين عالم است و كفاره آخرين گناهان آنهاست ، در حالى كه كافران را از نعمتهايشان جدا مىكند ، و آخرين لذّتى است كه به آنها مىرسد و آخرين پاداش كار خوبى است كه احياناً انجام دادهاند ، امّا اين شخص محتضر به كلى از گناهانش پاك شد و از معاصى بيرون آمد و خالص گشت آنچنان كه لباس چركين با شستشو پاك مىشود ، و او هم اكنون شايستگى آن را پيدا كرده كه در سراى جاويد معاشر ما اهلبيت باشد » . « 2 »
2 . اما لحظهء دردناك و سكرات مرگ كه تعبيرات در اين زمينه مختلف است گاهى « سكرة الموت » تعبير شده كه « سكرة » به معناى حالتى است شبيه مستى كه
هامش
( 1 ) . معانى الاخبار ، ص 288 ، به نقل از فرهنگ جامع سخنان امام حسين عليه السلام ، ص 558
( 2 ) . معانى الاخبار صدوق ، ص 289