در حديثى كه در غررالحكم از اميرمؤمنان على عليه السلام نقل شده مىخوانيم : «
احْذَرِ الْكِبْرَ فَانّهُ رَأْسُ الطُّغْيانِ وَمَعْصِيةِ الرَّحْمَنِ
؛ از تكبّر بپرهيزيد كه سرآغاز طغيانها و معصيت و نافرمانى خداوند رحمان است » . « 1 »
در حديث ديگرى از امام باقر عليه السلام مىخوانيم : «
مَا دَخَلَ قَلْبَ امْرِءٍ شَىءٌ مِنَ الْكِبْرِ الّا نَقَصَ مِنْ عَقْلِهِ مِثْلُ مَا دَخَلَهُ مِنْ ذَلِكَ ! قَلَّ ذَلِكَ اوْ كَثُرَ
؛ در قلب هيچ انسانى چيزى از كبر وارد نمىشود مگر اينكه به همان اندازه از عقلش كاسته خواهد شد ، كم باشد يا زياد » . « 2 »
و از اينجا روشن مىشود كه چرا اميرمؤمنان على عليه السلام در كلام مورد بحث و در كلمات ديگرش اشاره به ضعفهاى انسان و نقاط آسيبپذيرش مىكند چون او را از مركب غرور پايين بياورد و در مسير صحيح انسانى قرار دهد .
* * *
هامش
( 1 ) . غررالحكم ، ح 2609 .
( 2 ) . بحارالانوار ، ج 75 ، ص 186 .