شرح و تفسير زاهد باش تا ببينى !
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه به دو نكتهء مهم اشاره مىكند .
نخست مىفرمايد : « زهد و بىاعتنايى به ( زرق و برق ) دنيا پيشهكن تا خداوند چشم تو را براى ديدن عيوب آن بينا سازد » ؛ «
ازْهَدْ فِي الدُّنْيَا يُبَصِّرْكَ اللَّهُ عَوْرَاتِهَا
» . روشن است كه انسان هرگاه دلبسته و عاشق چيزى باشد هرگز عيوب آن را نمىبيند بلكه بسيار مىشود كه عيوب را محاسن و صفات برجسته مىشمرد و در حديث مشهورى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله آمده است «
حُبُّكَ لِلشَّىءِ يعْمِى وَيصِمُّ
؛ علاقهء تو به چيزى ، نابينا و كرت مىكند » . « 1 »
اين مسأله با تجربههاى شخصى كاملًا به اثبات رسيده است كه در واقع محبت افراطى و عشق به چيزى ، از حجابهاى معرفت محسوب مىشود و تا اين حجاب كنار نرود انسان حسن و عيبها را از هم تشخيصنمىدهد .
شاعر عرب هم مىگويد :
وَعَيْنُ الرّضا عَن كُلّ عَيْبٍ كَلِيلَةٌ * وَلكِنّ عَيْنَ السُّخْطِ تُبْدِى المَساوِيا
نگاه خوشبينانه ( و عاشقانه ) به چيزى ، تمام عيوب را مىپوشاند ولى نگاههاى خشمگين همهء عيوب را آشكار مىسازد .
هامش
( 1 ) . من لا يحضر ، ج 4 ، ص 380 ، ح 5814 .