شرح و تفسير حجاب معرفت
امام عليه السلام در اين گفتار كوتاه و حكيمانه ، به يكى از حجابهاى معرفت و علم و حكمت و تربيت اشاره كرده مىفرمايد : « ميان شما و موعظه ، پردهاى از غفلت ( و غرور ) وجود دارد » ؛
( بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ الْمَوْعِظَةِ حِجَابٌ مِنَ الْغِرَّةِ )
. « غِرَّة » به معناى غفلت و بىخبرى و كمتجربگى است .
مىدانيم ، در جهانى كه زندگى مىكنيم هم واعظان بسيارند و هم موعظهها ؛ تاريخ پيشينيان ، واعظ بسيار گويايى است ، حوادثى كه در طول تاريخ رخ مىدهد و دگرگونى قدرتها ، سرنگونى دولتها و از كار افتادن قهرمانان و فقر گروهى از ثروتمندان ، هركدام واعظى هستند ، حتى مردگان كه همه روزه مىبينيم بر دوش بستگان و عزيزانشان به سوى ديار خاموشان برده مىشوند - به فرمودهء اميرمؤمنان على عليه السلام - بهترين واعظانند .
كاخهاى ويران شدهء شاهان مقتدر و قصرهاى آباد آنها همه در حال وعظند ؛
دندانهء هر قصرى پندى دهدت نونو * پند سر دندانه بشنو ز بن دندان
در كلام امام موسى بن جعفر عليه السلام خطاب به هارون - كه درخواست موعظه كرده بود - آمده است : « هرچيزى را كه در گرد خود مىبينى همه داراى موعظه است » ؛
( مَا مِنْ شَيْءٍ تَرَاهُ عَيْنُكَ إِلَّا وَفِيهِ مَوْعِظَةٌ )
. « 1 »
هامش
( 1 ) . بحارالانوار ، ج 68 ، ص 324 ، ح 14