زيانى از اين بالاتر كه هر روز كه مىگذرد بخشى از سرمايهء گرانبهاى عمر او كاسته مىشود .
آنگاه در پنجمين نكته كه باز در ارتباط با نكات پيشين است مىفرمايد :
« بنابراين ما اعوان و ياران مرگيم و جانمان هدف ( عوامل ) مرگبار و با اين حال چگونه مىتوانيم اميد بقا داشته باشيم » ؛
( فَنَحْنُ أَعْوَانُ الْمَنُونِ وَأَنْفُسُنَا نَصْبُ الْحُتُوفِ فَمِنْ أَيْنَ نَرْجُو الْبَقَاءَ )
. « منون » از ريشهء « منّ » به معناى قطع و نقصان گرفته شده و از آنجا كه مرگ عمر انسان را قطع مىكند و مايهء نقصان عدد انسانها مىگردد به آن « منون » گفته شده است .
تعبير به « أعْوانُ الْمَنُون » ( ياران و كمككاران مرگ ) از اين نظر است كه انسان با گذراندن عمر خود گويى به مرگ خويش كمك مىكند و تعبير به « نَصْبُ الْحُتُوف » ( حتُوف جمع « حَتف » به معناى مرگ ) اشاره به اين است كه عوامل نابودى ، بيمارىها ، سيلها ، زلزلهها ، جنگها و حادثههاى ناگوار هر كدام جان انسان را نشانه گرفتهاند و سرانجام يكى از آنها تير خود را به هدف مىزند و به زندگى انسان پايان مىدهد و به اين دليل امام عليه السلام مىفرمايد : با وجود اين عوامل مرگبار ما چگونه اميد بقا داريم ؟ هيچ كس از يك روز بعد از اين و يا حتى يك ساعت بعد آگاه نيست كه چه سرنوشتى دارد . آيا در زمرهء زندگان است ، يا در كنار مردگان آرميده ؛ خواه پير باشد يا جوان ، سالم باشد يا بيمار .
حضرت در ششمين و آخرين نكته در تكميل بحثهاى گذشته مىفرمايد :
« اين شب و روز هرگز ارزش چيزى را بالا نبرده جز اينكه به سرعت باز مىگردند و آنچه را بنا كرده ويران مىسازند و هرچه را جمع كرده پراكنده مىكنند » ؛
( وَهَذَا اللَّيْلُ وَ النَّهَارُ لَمْ يَرْفَعَا مِنْ شَيْءٍ شَرَفاً إِلَّا أَسْرَعَا الْكَرَّةَ فِي هَدْمِ مَا بَنَيَا وَتَفْرِيقِ مَا جَمَعَا )
.
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 496
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٩٦