شرح و تفسير عمل بىارزش
در آغاز اين سخن حكمتآميز و كوتاه مىخوانيم : « امام عليه السلام صداى يكى از خوارج را شنيد كه مشغول به عبادت شبانه است و قرآن تلاوت مىكند . فرمود :
خواب توأم با يقين و ايمان ، بهتر از نمازى است كه همراه با شك باشد » ؛
( وَسَمِعَ عليه السلام رَجُلًا مِنَ الْحَرُورِيَّةِ يَتَهَجَّدُ وَيَقْرَأُ ، فَقَالَ عليه السلام : نَوْمٌ عَلَى يَقِينٍ خَيْرٌ مِنْ صَلَاةٍ فِي شَكٍّ )
. « حَرُوريّه » نام خوارج يا گروهى از خوارج است كه براى نخستين بار در قريهاى به نام « حَرُوراء » در نزديك كوفه اجتماع كردند و اعلان مخالفت با امير مؤمنان على عليه السلام نمودند در تواريخ عدد آن گروه را دو هزار نفر نوشتهاند . « 1 »
بسيارى از آنها اهل عبادت مخصوصاً تهجد ( عبادت شبانه ) و تلاوت قرآن بودند ؛ ولى كاملًا قشرى مىانديشيدند و مسيرى را كه در عقيدهء اسلامى خود انتخاب كرده بودند آميخته با شك بود . به همين دليل امام مىفرمايد خواب همراه با يقين بهتر از نماز همراه با شك است .
دليل آن هم روشن است . آنچه انسان را به خدا نزديك مىسازد و صراط مستقيم را پيش پاى انسان مىنهد ، ايمان و يقين است كه اگر محكم باشد هيچگونه انحرافى براى انسان پيش نمىآيد ؛ ولى آنها كه ايمان ضعيفى آميخته با
هامش
( 1 ) . بحارالانوار ، ج 33 ، ص 351 .