أُزْعِجَ « 1 » لِلرَّحِيلِ ، اشْتَرَى مِنْهُ دَاراً مِنْ دَارِ الْغُرُورِ ، مِنْ جَانِبِ الْفَانِينَ ، وَ خِطَّةِ « 2 » الْهَالِكِينَ ) .
قابل توجّه اينكه براى تنظيم اسناد ، معمولًا جهات زير رعايت مىشود :
1 . نام فروشنده و خريدار .
2 . آدرس و نشانى ملك مورد معامله .
3 . حدود چهارگانه و در وردى آن .
4 . قيمت و بها .
5 . تعيين مسئول در برابر كشف فساد .
6 . گواهان .
امام عليه السلام در اين قبالهاى كه براى شريح نوشته است نخست به اوصاف خريدار و فروشنده وسپس به نشانى و محل ملك اشاره فرمود كه در جملههاى بالا گذشت .
آنگاه به قسمت سوم ؛ يعنى تعيين حدود چهارگانهء آن پرداخته و مىفرمايد :
« اين خانه چهار حد دارد : « حد اوّل به اسباب آفات و بلاها ، و حد دوم به عوامل مصائب ، و حد سوم به هوا و هوسهاى مهلك و حد چهارم به شيطان گمراه كننده منتهى مىشود و درب خانه از همين جا گشوده خواهد شد » ؛ ( وَ تَجْمَعُ هَذِهِ الدَّارَ حُدُودٌ أَرْبَعَةٌ : الْحَدُّ الْأَوَّلُ يَنْتَهِي إِلَى دَوَاعِي « 3 » الْآفَاتِ ، وَ الْحَدُّ الثَّانِي يَنْتَهِي إِلَى دَوَاعِي الْمُصِيبَاتِ ، وَالْحَدُّ الثَّالِثُ يَنْتَهِي إِلَى الْهَوَى الْمُرْدِي ، وَالْحَدُّ الرَّابِعُ يَنْتَهِي إِلَى الشَّيْطَانِ الْمُغْوِي « 4 » ، وَ فِيهِ يُشْرَعُ « 5 » بَابُ هَذِهِ الدَّارِ ) .
هامش
( 1 ) . « ازعج » از « ازعاج » به معناى راندن و از جا كندن گرفته شده است .
( 2 ) . « خطّه » در اصل به معنى زمينى است كه انسان آن را انتخاب كرده و آن را علامت گذارى و خط كشى نموده است ، از ريشهء « خط » گرفته شده سپس به معناى منطقه و ناحيه و كوى به كار رفته است و در جملهء بالا همين معناى اخير اراده شده است .
( 3 ) . « داوعى » جمع « داعية » به معناى سبب است .
( 4 ) . « المغوى » اسم فاعل از « اغواء » به معناى گمراه كننده است .
( 5 ) . « يشرع » از ريشهء « اشراع » در اين گونه موارد به معناى گشودن است .