« بِالصَّلاةِ وَ اصْطَبِرْ عَلَيْها »
« 1 » ، فكان يأمر بها أهله و يصبر « 2 » عليها نفسه ) .
اين دلائل هفتگانه كه امير مؤمنان على عليه السّلام براى بيان اهميّت نماز از آيات قرآن و سنّت پيامبر آورده و دهها دلايل ديگر كه به يقين ، امام در مقام بيان همهء آنها نبوده است ، نشان مىدهد كه نماز چه گوهر گرانبهايى است و چه تأثيرى در تربيت و سعادت انسان دارد و دور ماندن از نماز و بركات آن چه خطراتى ايجاد مىكند .
نكته نقش نماز در تربيت انسان
انسان موجود فراموشكارى است ؛ نه تنها ديگران را فراموش مىكند ، بلكه بسيار مىشود كه به خود فراموشى نيز مبتلا مىگردد و اين خود فراموشى بزرگترين دشمن سعادت اوست .
دو عامل مهم به اين خود فراموشى كمك مىكند ؛ نخست نيازهاى واقعى زندگى روزانه است مخصوصا در زمانى كه زندگى پيچيده و پر از مشكلات شود ، و ديگرى نيازهاى خيالى و زرقوبرقها و تشريفات آميخته با هوا و هوسها و عشق به مال و جاه و شهوات است . در اين حال درست به مسافرى مىماند كه در دو طرف جاده ، قصرهاى سر به فلك كشيده و شاهدان زيبا روى را مىبيند كه ناگهان او را از مسير اصلى بازداشته و به پرتگاه مىكشاند .
مهمترين آثار نماز ، بيدار ساختن انسان و پايان دادن به خود فراموشى است ، زيرا
هامش
- بر وزن « حسب » به معناى خستگى و كوفتگى است .
( 1 ) . طه ، آيهء 132 .
( 2 ) . « يصبر » از « صبر » به معناى شكيبايى است و قابل توجه است كه اين فعل غالبا به صورت لازم استعمال مىشود ؛ ولى گاه معناى متعددى هم دارد ؛ يعنى وادار به صبر نمودن ، و در جملهء بالا همين معنا اراده شده است .