تعبير به قوّت در دين ، اشاره به اين است كه وسوسهگران و شبههافكنان و منافقان نمىتوانند در آنها نفوذ كنند و طوفانها و حوادث سخت زندگى ، ايمان آنها را متزلزل نمىسازد .
و « حزم در لين » اشاره به اين است كه آنها در عين دورانديشى كه لازمهء آن غالبا سختگيرى است - بر خلاف « روزمرگى » كه كارها را آسان مىكند - نرمخوى را فراموش نمىكنند و با كسانى كه در انجام يك هدف اجتماعى با آنها همراه هستند رفتارى با رفق و محبت دارند و مطابق ضرب المثل معروف عرب كه مىگويد : « لا تكن حلوا فتسترط و لا مرّا فتلفظ ؛ آنقدر شيرين نباش كه تو را ببلعند و نه آنقدر تلخ كه تو را دور افكنند » ، رفتار مىكنند .
تعبير به « ايمان در يقين » اشاره به اين است كه ايمان مراتبى دارد و اعلى درجهء آن ، علم اليقين و حق اليقين است كه گاه از طريق استدلالهاى قوى و محكم ، حاصل مىشود و گاه از آن برتر ؛ يعنى از راه شهود به دست مىآيد .
در حديثى از امام صادق عليه السّلام مىخوانيم : « إنّ الإيمان أفضل من الإسلام و إنّ اليقين أفضل من الإيمان و ما من شىء أعزّ من اليقين ؛ ايمان از اسلام برتر است ( زيرا اسلام ، اقرار در ظاهر است و ايمان ، تصديق به قلب ) و يقين ، افضل از ايمان است ( زيرا درجهء عالى ايمان است ) و هيچچيز كميابتر از يقين نيست » . « 1 » آرى پرهيزكاران واقعى به اين گوهر گرانبهاى كمياب دست يافتهاند .
تعبير به « حرصا في علم » با اينكه واژهء حرص معمولا بار منفى دارد ، اشاره به اين است كه آنها شديدا به دنبال فراگيرى علماند و روزى بر آنها نمىگذرد كه دانش تازهاى كسب نكنند ، در حالى كه دنياپرستان ، حريص در جمع اموالاند . پرهيزكاران حريص در جمع علماند ، زيرا پرهيزكارى بدون علم ، عمق و ريشهاى ندارد .
منظور از آميختن علم با حلم ، اين است كه عالم در برابر جهل جاهلان نبايد
هامش
( 1 ) . الكافى ، جلد 2 ، صفحهء 51 ، باب فضل الايمان على الاسلام ، حديث 1 .