« مِنْهُمُ الْمُخْلَصِينَ »
« 1 » اين معنا با ظهور پيامبر اكرم از ميان رفت ، زيرا غير از « مخلصين » كه منظور اولياى خاص خدا هستند ، گروهى از مؤمنان قوىّ الايمان و صالح العمل نيز از پيروى شيطان سرباز زدند .
به هرحال اين گفتار ، همانند روايات متعدّد ديگر كه بعدا به آن اشاره خواهد شد ، نشان مىدهد كه موقعيت على عليه السّلام نسبت به پيامبر اكرم تا چه اندازه و الا بوده است - او در همهچيز دوشبهدوش پيامبر پيش مىرفت ، فقط مقام نبوّت نداشت .
اين همان حقيقتى است كه در حديث « منزلت » كه بهطور گسترده در كتب شيعه و اهل سنّت نقل شده ، آمده است كه در جنگ تبوك هنگامى كه پيامبر ، على عليه السّلام را به جاى خود در مدينه قرار داد و امام از جهت عدم شركت در جهاد ناراحت بود پيامبر حديث منزلت را بيان فرمود .
اين حديث طبق نقل ابن عباس كه در كتب معتبر اهل سنّت به عنوان يك حديث صحيح شناخته شده است ، چنين است : « هنگامى كه رسول خدا براى غزوهء تبوك آمادهء حركت شد و گروهى از مردم با آن حضرت بودند على عليه السّلام عرض كرد : من هم با شما بيايم ، پيامبر فرمود : نه ! على عليه السّلام گريست ، رسول خدا فرمود : « أما ترضى أن تكون منّى بمنزلة هارون من موسى إلّا أنّه ليس بعدى نبىّ ؛ آيا تو راضى نيستى كه نسبت به من همچون هارون ( برادر موسى ) نسبت به موسى باشى جز اينكه بعد از من پيامبرى نيست ( اشاره به اينكه تمام مزاياى من جز مقام نبوت را دارا هستى ) » . سپس افزود : « إنّه لا ينبغى أن أذهب إلّا و أنت خليفتى ؛ سزاوار نيست من بروم جز اينكه تو جانشين من باشى » .
اين حديث را حاكم در مستدرك ذكر كرده و گفته است : سند حديث صحيح است و نيز ذهبى در تلخيص المستدرك آن را آورده و تصريح به صحّت آن كرده است . در كتب
هامش
( 1 ) . حجر ، آيهء 39 - 40 .