پيچيده نيست ، زيرا تقوا مخالف هواى نفس است و گام برداشتن بر خلاف هواى نفس كار آسانى نيست . جادهء تقوا بسيار پرسنگلاخ و پرفراز و نشيب است ، هرچند پايانى لذتبخش دارد ؛ ولى جادهء هواى نفس ، اما صاف و لذتبخش ؛ اما پايانش بسيار دردناك است .
در حديثى مىخوانيم هنگامى كه خداوند بهشت را آفريد به جبرئيل فرمود نگاهى به آن بيفكن . هنگامى كه جبرئيل مناظر زيباى بهشت را ديد عرض كرد پروردگارا « لا يتركها أحد إلّا دخلها ؛ هيچكس نيست كه بهشت را رها سازد و وارد آن نشود » ؛ اما هنگامى كه خداوند آن را در لابهلاى ناراحتيها ( و مخالفت هواى نفس ) پيچيد ، فرمود نگاهى به آن بيفكن ، چون جبرئيل به آن نگاه كرد عرض كرد : « يا ربّ أخشى أن لا يدخلها أحد ؛ پروردگارا از اين مىترسم كه هيچكس وارد آن نشود » . هنگامى كه دوزخ را آفريد به جبرئيل فرمود : نگاهى به آن بيفكن ، چونكه جبرئيل به آن منظره وحشتناك نگاه كرد عرض كرد : « يا ربّ لا يدخلها أحد ؛ پروردگارا هيچكس به سراغ آن نخواهد آمد » اما هنگامى كه خداوند آن را در لابهلاى شهوات پيچيد فرمود نگاهى به آن بيفكن . وقتى كه جبرئيل به آن نگاه كرد عرض كرد : « يا ربّ أخشى أن يدخلها كلّ أحد ؛ پروردگارا از آن مىترسم كه همه وارد آن شوند » . « 1 »
اين حديث پرمعنا در واقع شرحى است بر حديث فشردهاى كه از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله و امير المؤمنين عليه السّلام نقل شده است : « حفّت الجنّة بالمكاره و حفّت النّار بالشّهوات » . « 2 »
* * *
هامش
( 1 ) . بحار الانوار ، جلد 68 ، صفحهء 72 .
( 2 ) . همان مدرك و نهج البلاغه ، خطبه 176 .