سپس امام عليه السّلام به بيان آثار و بركات تقوا مىپردازد و در عبارت كوتاه و بسيار پرمعنايى چهار نتيجه براى تقوا و پرهيزكارى ذكر مىكند . در بيان اولين و دوميناش مىفرمايد :
« بدانيد آن كس كه تقوا پيشه كند ، خداوند راهى براى رهايى از فتنهها به رويش مىگشايد و نور در دل تاريكيها به او اعطا مىكند » ؛ ( و اعلموا أنّه
« مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً »
من الفتن ، و نورا من الظّلم ) .
قسمت اول اين سخن برگرفته از آيهء شريفهء :
« وَ مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً »
« 1 » است . در حديثى از ابو ذر غفارى نقل شده كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله فرمود : « إنّي لأعلم آية لو أخذ بها النّاس لكففتهم :
« وَ مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً »
فما زال يقولها و يعيدها ؛ من آيهاى را مىدانم كه اگر همهء انسانها دست به دامن آن زنند براى حلّ مشكلاتشان كافى است . . . پس آيهء
« وَ مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ »
را تلاوت كرد و بارها تكرار نمود » . « 2 »
قسمت دوم برگرفته از آيات ديگر است ؛ مانند «
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تَتَّقُوا اللَّهَ يَجْعَلْ لَكُمْ فُرْقاناً »
اى كسانى كه ايمان آوردهايد اگر تقواى الهى پيشه كنيد براى شما وسيلهء جداسازى حق از باطل ( و روشنبينى خاصّى كه در پرتو آن حق را از باطل خواهيد شناخت ) قرار مىدهد » . « 3 »
در سومين و چهارمين ثمرهء پربار تقوا مىفرمايد : « خداوند او را در آنچه دوست دارد و علاقهمند است ( يعنى بهشت ) براى هميشه مخلّد مىسازد و در جايگاه والايى نزد خود در سرايى كه آن را براى ( خاصّان ) خويش ساخته است جاى مىدهد » ؛ ( و يخلّده فيما اشتهت نفسه ، و ينزله منزل الكرامة عنده ، في دار اصطنعها « 4 » لنفسه ) .
در اين عبارت نتيجهء تقوا را بيرون رفتن از فتنهها و بر طرف شدن ظلمتها از صحنهء زندگى پرهيزكاران در اين جهان و خلود در مواهب مادى و معنوى در آن جهان ذكر كرده
هامش
( 1 ) . طلاق ، آيهء 2 .
( 2 ) . تفسير مجمع البيان ، جلد 10 ، صفحهء 306 .
( 3 ) . انفال ، آيهء 29 .
( 4 ) . « اصطنع » يعنى آن را ساخته و پرداخته ( از ريشهء « صنع » گرفته شده است ) .