أعلام البدع ) .
اشاره به اين كه با سردمداران فتنهها و بدعتها همكارى نكنيد و خود را از اين معركههاى خطرناك كنار بكشيد . و در دوّمين دستور مىافزايد : « از آن چه پيوند جماعت ( و جامعهء اسلامى ) به آن گره خورده و اركان اطاعت بر آن نباشد ، جدا مشويد » ( و الزموا ما عقد عليه حبل الجماعة ، و به نيت عليه أركان الطّاعة ) .
اشاره به اين كه تا مىتوانيد قوانين و دستورات الهى را كه ضامن بقاى جامعه اسلامى و اطاعت پروردگار است ، حتى درگير و دار فتنهها تا آن جا كه مىتوانيد محترم بشمريد ؛ چرا كه اگر راه نجاتى از فتنه باشد پيروى از اين دستورات است . اين سخن مخصوصا برنامههايى همچون جمعه و جماعت و حج و كمك به محرومان و ستمديدگان را شامل مىشود ؛ چرا كه حفظ آنها سبب نجات از فتنههاست .
در سوّمين دستور مىفرمايد : « مظلوم بر خداوند وارد شويد و ظالم وارد نشويد » ( و اقدموا على اللّه مظلومين ، و لا تقدموا عليه ظالمين ) .
مفهوم اين سخن آن نيست كه تن به ظلم بدهيد و تسليم ظالم شويد ؛ زيرا اين كار از نظر اسلام ممنوع و نوعى كمك به ظالم و اعانت بر اثم است ؛ بلكه منظور آن است كه اگر بر سر دو راهى قرار گرفتيد كه يا حقوق مردم را ببريد يا حق شما را ببرند ، ترجيح دهيد كه از حق خود بگذريد تا به ظلم بر ديگران آلوده نشويد . با توجه به قاعدهء تقديم اهم بر مهم اين كار يك برنامهء عادلانه و خدا پسندانه است .
و در چهارمين دستور مىافزايد : « از گام نهادن در راههاى شيطان و سراشيبىهاى ظلم و عدوان بپرهيزيد ! » ( و اتّقوا مدارج الشّيطان و مهابط العدوان ) .
اشاره به اين كه به منطقه خطر ( ظلم و فساد ) نزديك نشويد ؛ چرا كه لغزشگاه انسان است . تعبير به « مدارج » ( پلهها ) و « مهابط » ( سراشيبىها ) اشاره به نكتهء لطيفى است ؛ يعنى شيطان ، انسان را از پلههاى طغيان بالا مىبرد و هنگامى كه به اوج رسيد او را به پايين پرتاب مىكند و گاه به كنار درههاى گناه مىكشاند تا پايشان بلغزد و در اعماق كباير
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 37
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٧