بخش سوّم
و قد علمتم أنّه لا ينبغي أن يكون الوالي على الفروج و الدّماء و المغانم و الأحكام و إمامة المسلمين البخيل ، فتكون في أموالهم نهمته ، و لا الجاهل فيضلّهم بجهله ، و لا الجافي فيقطعهم بجفائه ، و لا الحائف للدّول فيتّخذ قوما دون قوم ، و لا المرتشي في الحكم فيذهب بالحقوق ، و يقف بها دون المقاطع ، و لا المعطّل للسّنّة فيهلك الأمّة .
ترجمه
شما مىدانيد ، آن كس كه بر نواميس ، و خونها ، و اموال ( مردم ) و احكام و امامت مسلمين ، سلطه پيدا مىكند ، نبايد بخيل باشد تا حرص بر جمع آورى اموال براى خود او را مشغول سازد ( و از حق و عدالت باز دارد ) و نبايد جاهل و نادان باشد كه با جهل خويش مردم را گمراه كند و نه خشن باشد كه پيوندهاى مردم را با خشونت خويش قطع كند و نه ستمگر و حيف و ميل كنندهء اموال ( بيت المال ) تا تبعيض روا دارد ، و گروهى را بر گروه ديگرى ( بى دليل ) مقدّم شمرد ، و نه در قضاوت رشوهگير باشد تا حقوق ( مردم ) را از بين ببرد و در رساندن حق ( به صاحبانش ) كوتاهى ورزد و نبايد سنّت ( پيامبر ) را تعطيل كند و بدين سبب امّت را به هلاكت بيفكند !
شرح و تفسير شرايط حاكمان عدل
امام عليه السّلام در آخرين بخش اين خطبه به بيان ويژگيهاى حاكمان عدل ، و واليان