مىبرند » . ( و يهابكم « 1 » من لا يخاف لكم سطوة « 2 » ، و لا لكم عليه إمرة ) .
در واقع امام عليه السّلام با اين تعبيرات زيبا و گويا ، مقام و منزلت مسلمين را در سايهء اسلام بيان مىكند . نه تنها خودشان در نظر دوست و دشمن احترام داشتند ، بلكه كنيزان آنها را هم احترام مىگذاشتند ؛ همسايگانشان را به خاطر آنها مورد لطف و عنايت قرار مىدادند و اقوامى كه از نظر قدرت و مكنت چيزى از آنان كم نداشتند و شرمندهء احسانى نبودند ، مسلمانان را بزرگ مىداشتند و حتّى آنها كه از قلمرو حكومت اسلام بيرون بودند ، ابهّت و هيبت براى آنان قايل بودند .
مسلّم است ، به مضمون حديث شريف : « من خاف اللّه أخاف اللّه منه كلّ شىء و من لم يخف اللّه أخافه اللّه من كلّ شىء ؛ كسى بندهء خدا باشد و از خدا بترسد ، ديگران از او مىترسند و براى او هيبت قائلند و آن كس كه بندهء هوا و شيطان باشد ، از همه چيز بيمناك و ترسناك است » . « 3 » مسلمانانى كه به حقيقت اسلام عمل كنند و دستورات خداوند را به درستى اجرا نمايند و تقواى الهى را پيشه سازند ، نزد ديگران نيز محترم و پرهيبتند . اين يك واقعيّت است و هرگز مبالغهاى در آن نيست . مورّخ و جامعهشناس معروف غربى « گوستاولبون » در « تاريخ تمدّن اسلام و عرب » نقل مىكند :
هنگامى كه بعضى از فرماندهان بزرگ آمادهء جنگ و ستيز با مسلمين مىشدند ، آگاهان تعجب كردند كه حمله بردن به محلّ و موطن نيرويى كه تا مدّت پانصد سال ، تمام اروپا را به وحشت و اضطراب انداخت ، اقدامى متهوّرانه است » . « 4 » اينها به خاطر آن بود كه مسلمين در پرتو ايمان ، افرادى شجاع و فداكار و از جان گذشته و شكستناپذير شده بودند .
هامش
( 1 ) « يهاب » از مادّهء « هيبت » به معناى احترام آميخته با ترس است .
( 2 ) « سطوة » در اصل به گفتهء « راغب » در « مفردات » به معناى بلند شدن اسب بر سر پاها و بلند كردن دستهاست . سپس به معناى قهر و غلبه و سلطه بر چيزى آمده است .
( 3 ) كافى ، جلد 2 ، صفحهء 68 .
( 4 ) تاريخ تمدّن اسلام و عرب ، صفحهء 400 ( فصل آغاز جنگهاى صليبى ) .