در واقع ، سخن امام عليه السّلام هم سو با حديث معروف نبوى است كه فرمود : « مثل أهل بيتى فيكم ، مثل سفينة نوح من ركبها نجى و من تخلّف عنها هلك » . اين حديث كه با تعبيرات مختلفى در كتب شيعه و اهل سنّت با تفاوتهاى مختصرى نقل شده ، نشان مىدهد كه اهل بيت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله كه علم و دانش آنها از قرآن مجيد و از سنّت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مايه مىگيرد ، تنها وسيلهء نجات در اين دنياى طوفانىاند . همان گونه كه هنگام وقوع طوفان نوح هيچ وسيلهء نجاتى جز كشتى نوح نبود . « 1 » جالب اينكه در خطبهء 87 شبيه تعبير بالا دربارهء قرآن هنگام توصيف بندگان خاصّ خدا گذشت ، كه فرمود : « فهو قائده و إمامه ، يحلّ حيث حلّ ثقله ، و ينزل حيث كان منزله ؛ بندهء خالص خدا قرآن را پيشوا و امام خود قرار داده ؛ هر جا قرآن فرود آيد ، او بار خويش را همانجا فرود مىآورد و هر جا قرآن منزل كند او آنجا را منزلگاه خويش مىگرداند » .
و اين تأكيد ديگرى بر همان حديث ثقلين است ! * * * در قسمت دوم اين بخش از خطبه ، امام عليه السّلام به سراغ ويژگىهاى گروه خاصّى از ياران پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله مىرود و آنها را براى اصحابش الگو و سرمشق مىسازد و در عبارت مبسوطى ، هفت ويژگى دربارهء آنها بيان مىكند .
نخست مىفرمايد : « من اصحاب محمّد صلّى اللّه عليه و آله را ديدهام ، امّا هيچ يك از شما را مانند آنان نمىبينم ! آنها موهايى ژوليده و چهرههايى غبار آلود داشتند ( زاهد بودند و در فقر و تنگ دستى زندگى مىكردند و خم به ابرو نمىآوردند ! ) » . ( لقد رأيت أصحاب
هامش
( 1 ) نويسندهء متتبّع ، مرحوم « مير حامد حسين هندى » در كتاب « عبقات الانوار » اين حديث را از 92 كتاب كه بوسيلهء 92 نفر از دانشمندان اهل سنّت تأليف يافته ، با تمام مشخّصات ، نقل مىكند .