در اين عبارت به اركان اصلى حيات و زندگى انسان و حيوانات اشاره شده است كه از همه مهمتر ، هوا ، يا به تعبير ديگر اكسيژن هواست كه اگر چند دقيقه از انسان قطع شود مرگ به سراغ او خواهد آمد ؛ ولى خداوند متعال آن را چنان فراوان آفريده و همه جا را از آن پر كرده كه بدون كمترين زحمت ، هوايى كه بزرگترين نعمت است ، در همه جا به طور يكسان در اختيار فقير و غني ، كوچك و بزرگ ، پير و جوان و توانا و ناتوان قرار داد .
آن گاه در يك اشارهء اجمالى تمام آنچه را براى زندگى انسان و حيوانات لازم بود ، در عبارت كوتاهى بيان فرموده و تحت عنوان « مرافق » ( نيازمندىها ) به همه اشاره مىكند .
در اينكه منظور از « جوّ » در اينجا چيست كه خداوند ميان آن و زمين فاصله افكنده ؟ بعضى گفتهاند : منظور فضاست و از آنجا كه فضا ، در واقع جسم يا مادّه نيست ، تعبير به ايجاد فاصله بين آن و زمين ، مناسب به نظر نمىرسد .
ممكن است ، منظور از « جوّ » طبقات ما فوق هوا باشد ، مانند لايهء « ازن » كه اگر فاصله آن با زمين كم بود و قشر هوا نازك مىشد ، جوابگوى نيازهاى تنفّسى انسان نبود .
به علاوه ساير شرايط زندگى انسان و تمام جانداران در زمين به هم مىخورد .
نكته اسرار آفرينش كوهها !
خداوند حكيم به مقتضاى علم و قدرتش تمام وسايل زندگى انسان را پيش از آفرينش او بر صفحهء زمين فراهم كرده است كه به قسمتى از آن در خطبهء بالا اشاره شده است ؛ از جمله آرامش زمين كه اگر پيوسته در حالت لرزش بود زندگى بشر بر