خطبهء 89 « 1 » و من خطبة له عليه السّلام فى الرسول الأعظم صلّى الله عليه و آله و بلاغ الإمام عنه
اين خطبه دربارهء چگونگى ظهور پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و انجام رسالتهاى او از سوى امام عليه السّلام بعد از آن حضرت ، سخن مىگويد .
خطبه در يك نگاه
اين خطبه در حقيقت پيرامون « سه » مطلب سخن مىگويد كه با يكديگر مربوط است :
نخست ، ترسيمى بسيار جامع و جالبى از وضع عرب جاهلى مقارن ظهور پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرموده و نشان مىدهد كه آنها از نظر زندگى مادّى و معنوى در بدترين شرايط بودهاند ، چيزى كه نام زندگى بر آن نمىتوان گذاشت . بلكه تعبيرات
هامش
( 1 ) سند خطبه : اين خطبه ، يا بخشى از آن ، در كلمات جمعى از بزرگان كه قبل از « سيّد رضى » مىزيستهاند نيز آمده است ، از جمله در « تفسير على بن ابراهيم » كه تقريبا يك قرن قبل از « سيّد رضى » مىزيست ، ديده مىشود و همچنين مرحوم « كلينى » در « اصول كافى » ( جلد اوّل ، صفحهء 60 ) بخشى از آن را آورده ، « ابن ابى الحديد » نيز در « شرح نهج البلاغه » خود اختلاف روايات را در بعضى از الفاظ اين خطبه ذكر مىنمايد كه نشان مىدهد اين خطبه در كلام غير « سيّد رضى » نيز وجود داشته است ( مصادر نهج البلاغه ، جلد 2 ، صفحهء 138 ) .