بخش اوّل
أمّا بعد ، فإنّ اللّه لم يقصم [ يفصم ] جبّاري دهر قطّ إلّا بعد تمهيل و رخاء ، و لم يجبر عظم أحد من الأمم إلّا بعد أزل و بلاء ، و في دون ما استقبلتم من عتب و ما استدبرتم من خطب معتبر ! و ما كلّ ذي قلب بلبيب ، و لا كلّ ذي سمع بسميع ، و لا كلّ ناظر ببصير .
ترجمه
بعد از حمد و ثناى الهى : خداوند هرگز ستمگران دنيا را در هم نشكسته ، مگر بعد از آنكه به آنان مهلت داده و نعمت فراوان بخشيده ( تا فرصت فكر و انديشه را داشته باشند و شكر نعمتهاى الهى را بجا آورند ، ولى غالبا به جاى شكر نعمت ، مغرور شدند و بر ظلم خود افزودند ) و ( نيز ) هرگز استخوان شكستهء هيچ امّتى را ترميم نكرده ، مگر بعد از تحمّل مشكلات و آزمونها ، و در سختىهايى كه شما با آن روبرو شديد و مشكلاتى كه پشت سر گذارديد ، درسهاى عبرت فراوانى است ( تا به ضعفهاى خود پى بريد و راه حلّ مشكلات را بياموزيد ) ولى نه هر كس مغز دارد ، انديشمند است و نه هر صاحب گوشى شنوا و نه هر صاحب چشمى بينا .