نكته
سرچشمههاى نفوذ شيطان !
در اين بخش از خطبه ، امام عليه السّلام به نكتهء مهمّى اشاره كرده و طرق نفوذ شيطان در قلوب انسانها را نشان مىدهد و از ميان آنها روى دو موضوع انگشت مىگذارد .
نخست ، استفاده بيش از حدّ از آزادىها و مباحات است ، چرا كه پارهاى از آزادىها و مباحات ، درست ، ديوار به ديوار گناهان بزرگاند كه اگر انسان تا آنجا پيش برود ، خطر لغزش و سقوط در درّهء گناه كم نيست . امام عليه السّلام در اينجا به همگان هشدار مىدهد كه در اين گونه موارد زياد پيش نرويد ! زيرا بيم آن مىرود كه در طريق ظالمان قرار بگيريد ، همان گونه كه امروز در تعيين مرزهاى كشورها ، معمولا يك كمربند امنيّتى قرار مىدهند و افراد مجاز نيستند از چند كيلومترى مرزها جلوتر بروند ، زيرا رفتن به نقطهء اصلى مرز ، ممكن است وسوسهء عبور از مرز را در افراد ايجاد كند . اضافه بر اين ، انسان هنگامى كه به مرزهاى گناهان مىرسد ، ممكن است گناه در نظر او ساده جلوه كند و هواى نفس در يك لحظه او را غافلگير سازد و به آن طرف مرز بكشاند .
ديگر اينكه ، سر و كار داشتن با اهل گناه و نرمش و انعطاف با آنها و يا درست كردن كلاههاى شرعى و راهحلهاى دروغين براى انجام گناهان ، يكى ديگر از طرق نفوذ شيطان در آدمى است . اهل گناه ، گناهان را در نظر انسان كوچك نشان مىدهند و استفادهء از كلاههاى شرعى ، ابهّت گناه را مىشكند و حجابهايى را كه ميان انسان و ابتلاى به گناهان است ، كنار مىزند و انسان ، بدون دفاع در مقابل هجوم گناه قرار مىگيرد . در حديثى از اميرمؤمنان عليه السّلام مىخوانيم :
« من داهن نفسه هجمت به على المعاصي المحرّمة
، كسى كه با نفس خويشتن مداهنه كند ، او را مورد هجوم گناهان بزرگ قرار مىدهد « 1 » » .
هامش
( 1 ) غررالحكم ، شمارهء 9022 .