بخش اول
الحمد للّه كلّما وقب ليل و غسق ، و الحمد للّه كلّما لاح نجم و خفق ، و الحمد للّه غير مفقود الإنعام ، و لا مكافإ الإفضال .
ترجمه
ستايش مخصوص خداوند است ، هر زمان شب فرا رسد و پردهء ظلمت فرو افتد ، و ستايش از آن پروردگار است هر زمان كه ستارهاى طلوع و غروب كند ، و حمد ويژهء خداوند است كه نعمتش هرگز پايان نمىپذيرد ، و بخششهاى او را جبران نتوان كرد .
شرح و تفسير ستايش چنين خداوندى را سزا است
! در بخش نخستين اين خطبه امام عليه السّلام با تعبيرات تازه و پر معنايى ، به حمد و ثناى الهى مىپردازد ، و به نكات جديدى اشاره كرده مىفرمايد : « ستايش مخصوص خداوند است هر زمان كه شب فرا رسد و پردهء ظلمت فرو افتد ، و ستايش از آن پروردگار است هر زمان كه ستارهاى طلوع و غروب كند » ( الحمد للّه كلّما وقب « 1 »
هامش
( 1 ) « وقب » از ماده وقب گودال يا فرو رفتگى در كوه يا زمين است ، و هنگامى كه چيزى داخل گودالى شود يا در تاريكى فرو رود ، از آن تعبير به « وقب » مىكنند ، به همين جهت تعبير بالا براى وارد شدن شب به كار رفته است .