عمل به آن و دفاع در برابر تأويل جاهلان و تحريف غاليان » است و نصيحت براى پيامبر خدا ، همان تصديق به نبوّت و رسالت و اطاعت اوامر او است . ( و نيز در هر مورد ، به تناسب آن مورد ، مفهوم خاصى را تداعى مىكند ) . « 1 » به همين دليل ، به نظر مىرسد كه منظور از نصيحت و خير خواهى خالصانهء امّت ، در خطبهء بالا ، همان برنامهريزى كامل و همه جانبه براى پيشرفت و تعالى مردم در تمام جنبههاى معنوى و مادى است ، چرا كه نخستين گام در طريق خير خواهى امّت ، چيزى جز برنامهريزى صحيح نيست ، و به اين ترتيب امام و والى و زمامدار و رهبر در درجهء نخست ، بايد برنامهء صحيح و جامعى را كه تضمين و تأمين كنندهء منافع معنوى و مادّى تودههاى مردم و سبب رسيدن به كمال مطلوب است با حدّاقل ضايعات ، تنظيم كند و اين معنا در دنياى امروز از اهمّيت فوق العادهاى برخوردار است و صاحبان فكر و انديشه معتقدند كه اشكالاتى كه در نظامهاى اجتماعى پيدا مىشود ، نخست به خاطر عدم برنامه ريزى صحيح است .
حضرت ، سپس به سراغ دومين حق امت - كه مربوط به مسائل اقتصادى است - مىرود و مىفرمايد : « و اين كه بيت المال شما را ، در راه شما به طور كامل به كار گيرم ، « و توفير فيئكم ، عليكم » .
مسألهء عدالت اجتماعى در زمينه مسائل اقتصادى هميشه مهمترين مشكل جوامع انسانى بوده است و غالب جنگها و نزاعهاى خونين و بسيارى از مفاسد اجتماعى ، به خاطر زير پا گذاشتن اين اصل ظهور و بروز مىكند .
اين مسأله ، موضوع بيشترين پروندههاى دادگسترىها را تشكيل مىدهد و به همين دليل براى ايجاد صلح و صفا و نظم و آرامش و مبارزهء با مفاسد اخلاقى و انواع انحرافات ، بايد نخست به سراغ احياى عدالت اجتماعى رفت و اگر مىبينيم بعد از موضوع برنامه ريزى كلى جامعه ، امام عليه السّلام انگشت روى اين موضوع مىگذارد ، به خاطر جهاتى است كه در بالا ذكر شد .
هامش
( 1 ) مجمع البحرين ، مادّهء « نصح » .