علاوه بر ديه ، به ميزان نفقهء معمول مطالبهء خسارت نمايند ؟ مثلًا همسر مقتول تا زمانى كه شوهر ننموده ، و فرزندان صغير مقتول تا زمانى كه بالغ و متمكّن نشدهاند ، حقّ مطالبهء خسارت دارند ؟
جواب : در مواردى كه ديه گرفته مىشود پرداختن خسارت ديگرى لازم نيست ، ولى در مواردى كه اتومبيل كرايه خسارتديده ، يا شخص كارگر و كارمندى از كار بازداشته شده ، يا ساختمانى بىجهت توقيف شده ، در تمام اين موارد بايد اجرت المثل پرداخته شود .
تغليظ ديه
سؤال 1316 - شخصى ضربهاى در ماه مبارك رمضان بر ديگرى وارد كرده ، و مضروب در ماه ذى القعدة الحرام فوت نموده است . آيا تغليظ ديه لازم است ، يا چون ضربه در ماه غير حرام وارد شده ، ديه تغليظ نمىشود ؟
جواب : در صورتى كه ضرب و قتل هر دو در ماههاى حرام واقع شود ، ديه تغليظ مىشود . در غير اين صورت ، دليلى بر تغليظ ديه نيست .
سؤال 1317 - اگر در ماه حرام ، و در حريم خانهء خدا ، قتلى رخ دهد ، آيا چيزى به غير از 13 ، به ديه اضافه مىشود ؟
جواب : آرى به هر دو عنوان تغليظ و تشديد مىشود .
سؤال 1318 - ديهء زن مسلمان ، اگر در ماه حرام به قتل رسيده باشد ، چقدر است ؟
جواب : نصف ديهء كامله به عنوان اصل ديهء زن ، و يك سوم آن ( كه 16 ديهء كامله مىشود ) به عنوان تغليظ پرداخته مىگردد ، كه مجموعاً 46 ديهء كامله مىشود .
سؤال 1319 - جنايت در ماه ذى الحجّه واقع شده ، و مجنىّ عليه در ماه محرّم فوت گرديده است . مادّهء 299 قانون مجازات اسلامى بيان مىكند كه : « هرگاه صدمه و فوت هر دو در يكى از ماههاى حرام واقع شود ، سبب تغليط است . » آيا در مورد سؤال كه صدمه و فوت در دو ماه واقع شده ، حكم تغليظ جارى مىشود ؟
جواب : در فرض سؤال اين مورد از باب تغليظ است ؛ زيرا هر دو در ماه حرام واقع شده است ، و منظور از مادّهء قانونى مذكور نيز همين است .