نحوهء پرداخت ديه
سؤال 1320 - با توجّه به اين كه در قتل خطا ، در پايان سال اوّل ، بايد 13 ديهء مقرّر شرعى پرداخت شود ، هرگاه نصف از 13 در موعد مقرّر پرداخت ، و باقىماندهء آن در سال بعد پرداخت گردد ، لطفاً بفرماييد :
آيا نصف باقى مانده بايد به قيمت سال جارى پرداخت گردد ، يا به قيمت سال گذشته ؟
جواب : بايد به قيمت سال جارى پرداخت شود .
سؤال 1321 - در مواردى نظير قتل خطاى محض ، كه بنا بر قول مشهور ديه ظرف سه سال و هر سال ثلث آن بايد پرداخت شود ، با عنايت به اين كه بر اساس فتواى برخى از فقها ملاك قيمت يوم الأداء مىباشد ، بفرماييد در محاسبهء ثلث در صورت تعذّر اعيان ششگانه ، چگونه بايد عمل كرد ؟ آيا از ابتدا قيمت كلّ ديه بر اساس نرخ روز محاسبه مىشود ، و جانى در هر سال ملزم به پرداخت ثلث همان قيمت است ، يا اين كه در پرداخت هر ثلث ، قيمت يوم الأداى همان ثلث ملاك است ، يعنى در هر سال بايد با توجّه به قيمت سوقيّهء همان سال ، ثلث ديه را محاسبه و پرداخت نمايد ؟
جواب : در هر سال بايد ثلث ديه را به قيمت روز محاسبه و ادا كند ، مگر اين كه در ابتدا مصالحهاى روى قيمت صورت گرفته باشد .
سؤال 1322 - شخصى در حادثهء تصادف رانندگى مرتكب قتل غير عمد شده ، و فوراً خود را به نيروى انتظامى معرّفى نموده است . قاضى مربوطه ، بعد از طىّ مراحل قانونى و با تعيين مقدار ديه ، حكم آن را صادر كرده ، ولى مسئولين اجراى احكام ابلاغ پرداخت آن را به مسئولين بيمه تأخير انداختهاند ؛ بدين علّت سال بعد مقدار ديه افزايش يافته است . آيا متّهم مديون همان مقدار ديهاى است كه قاضى آن را معيّن نموده ، و حكمش را صادر كرده ، يا اضافهء سال بعد را هم بايد بپردازد ؟
جواب : هرگاه مسئول اجراى احكام در ابلاغ حكم كوتاهى كرده ، ضامن مبلغ مازاد ديه مىباشد .
سؤال 1323 - اگر فرد مزبور بعد از وقوع حادثه فرار كند ، و پس از چندين سال