ب ) در صورتى كه اولياى دم به عللى تا مدّت طولانى ( مثلًا چند ماه يا چند سال ) از مراجعه به دادگاه معذور باشند ، آيا حبس كردن جانى در اين مدّت جايز است ؟
جواب : همانگونه كه در بالا گفته شد جايز نيست .
سؤال 1531 - زن و شوهرى داراى يك يا چند فرزند مجرّد هستند . خودشان ( زوجين ) هم والدين دارند . يكى از فرزندان آنها به قتل مىرسد . قبل از تقاضاى قصاص ، يا عفو قاتل ، يا توافق بر ديه يكى از زوجين فوت مىكند . بفرماييد آيا حقّ قصاص ، يا عفو ، يا سهم الدّيه او به والدينش مىرسد ، يا اين كه هر كدام از والدين حىّ اين مقتول تنها وارث اوست ؟
جواب : در فرض مسأله حقّ قصاص منتقل به پدر و مادر مقتول مىشود و اگر يكى از آنها بعد از قتل و تعلّق حقّ قصاص از دنيا برود به ورثه او ، غير از همسرش ، منتقل مىشود ؛ ولى حقّ ديه به همسر نيز مىرسد .
سؤال 1532 - آيا ولىّ و قيّم مىتوانند به نيابت از صغار مطالبه قصاص نمايند ؟
جواب : در صورتى كه مصلحت صغير در آن باشد مىتوانند و الّا حق ندارند و غالباً مصلحت صغار در اخذ ديه است .
سؤال 1533 - شنيدهايم كه زن در خصوص قتل عمد شوهر خود و همچنين بالعكس حقّ درخواست قصاص ندارد ، آيا اين مطلب در مورد مادر مقتول ، و ساير ورثه مؤنّث مقتول به صرف مؤنّث بودن صدق مىكند ؟
جواب : اين حكم در مورد زوجه است و شامل ساير زنان خويشاوند نمىشود .
سؤال 1534 - دو برادر يا دو خواهر نابالغ يا بالغ شرعى ( ولى فاقد سنّ قانونى 18 سال ) با هم نزاع مىكنند ، يكى از آنها ديگرى را مجروح ، يا مضروب مىكند ؛ مجروح يا مضروب بر ضدّ ضارب به دادگاه شكايت مىكند و حاضر به دادن رضايت نيست ، آيا رضايت پدر ، و در صورت نداشتن پدر رضايت جدّ پدرى ، يا رضايت مادرشان كه قيّم آنهاست در جهت منع تعقيب ضارب نافذ است ، يا رضايت مضروب الزامى است ؟
جواب : در صورتى كه طرفين شرعاً بالغ هستند ، رضايت خودشان معتبر است .
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 527
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٢٧