باشد ) ، و ساير ورثه او خواستار قصاص قاتل نباشند ، چنانچه بعداً اين وارث پيدا شود ، آيا حقّ درخواست قصاص قاتل را دارد ؟
جواب : حقّ او محفوظ است .
سؤال 1523 - آيا حمل ، يعنى بچّه در شكم مادر ، مىتواند ولىّ دم واقع شود ؟ در صورتى كه ولىّ دم باشد ، تكليف قاتل تا كبير شدن حمل چه مىباشد ؟
جواب : در صورتى كه حمل زنده متولّد شود ، آن زمان ولىّ دم خواهد بود و چنانچه قيّم او مصلحت را در اخذ ديه يا مصالحه مىبيند ، طبق آن عمل مىكند در غير اين صورت جانى را با اخذ وثيقه كافى تا زمان بلوغ آزاد مىكنند و اگر مصلحت ايجاب كند ، قيّم حقّ قصاص فورى دارد ؛ ولى معمولًا در اين گونه موارد ، مصلحت صغير اخذ ديه است ؛ نه قصاص .
سؤال 1524 - اگر وارث مقتول ، تنها يك ديوانه صغير ، يا ديوانه كبير باشد ، و حاكم با اذن ولىّ امر مسلمين و موافقت قيّم اين ديوانه ، قاتل را قصاص نكند ، چنانچه اين ديوانه بعداً عاقل گردد ، آيا حقّ درخواست قصاص دارد ؟
جواب : هرگاه ولىّ او طبق موازين شرع و مصالح وى از قصاص صرفنظر كرده ، حقّ رجوع ندارد .
سؤال 1525 - اگر بين ورثه حين الفوت مقتول يك ديوانه وجود داشته باشد و قيّم اين ديوانه با موافقت حاكم و ساير ورثه خواستار قصاص قاتل نباشند و ديه بگيرند ، چنانچه بعداً از اين ديوانه رفع حجر شد ، حقّ درخواست قصاص دارد ؟
جواب : مانند مسأله سابق است .
سؤال 1526 - در مواردى كه اولياى دم تقاضاى عفو قاتل را دارند و يا مطالبه ديه مىنمايند ، ولى حكومت اسلامى با توجّه به عوارض سياسى و اجتماعى آن بخواهد قاتل را قصاص نمايد آيا قصاص جايز است ؟ و در صورت عدم رضايت اولياى دم ، آيا ديه از بيت المال به آنان پرداخته مىگردد ؟ آيا ولىّ امر مسلمين با ولايتى كه بر خودِ
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 524
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٢٤