است ؛ از جمله تدوين آنها بر اساس موضوعات است كه پيشينهاى كهن دارد . كلينى نيز كتابش را با شيوهاى كارآمد بر اساس موضوعات در سه بخش اصلى تدوين كرده است : 1 . اصول ؛ 2 . فروع ؛ 3 . روضه .
اصول و فروع كافى به شيوهء درختى تنظيم گشتهاند ؛ به اين معنا كه هر يك داراى چند كتاب و هر كتاب مشتمل بر چند باب و هر باب مشتمل بر چند حديث است ، اما روضه باببندى ندارد و روايات ، يكى پس از ديگرى ذكر شده است .
1 . اصول كافى
موضوع : مباحث اعتقادى و اخلاقى شامل 8 كتاب ، 499 باب ، 3786 روايت .
كتابهاى اصول كافى :
جلد اول ( از چاپهاى هشت جلدى كافى ) شامل :
1 . كتاب العقل و الجهل ( شامل مباحثى مانند : خلقت عقل ، چيستى عقل ، علامتهاى عاقل ، نكوهش جهل و . . . ) ؛
2 . كتاب فضل العلم ( شامل مباحثى مانند : وجوب طلب علم ، فضيلت علم و علما ، ثواب عالم و متعلم ، صفت علما ، حق عالم و . . . ) ؛
3 . كتاب التوحيد ( شامل مباحثى مانند : حدوث عالم و اثبات آفرينندهء آن ، شناخت خدا با خدا ، نهى از گفتار در كيفيت خدا ، باطل بودن رؤيت خدا ، و . . . ) ؛
4 . كتاب الحُجة ( شامل مباحثى دربارهء نبوت و امامت از قبيل : نياز به حجت ، خالى نبودن زمين از حجت ، شناخت امام ، خليفة اللَّه بودن ائمه ، و . . . ) كلينى رحمه الله مسائل خمس را نيز در پايان كتاب الحُجة آورده و كتاب مستقلى را در بخش فروع بدان اختصاص نداده است .
جلد دوم شامل :
1 . كتاب الايمان و الكفر ( شامل مباحثى مانند : طينت مؤمن و كافر ، درجات ايمان ، خصلتهاى مؤمن ، حقيقت ايمان و يقين ، و مباحثى اخلاقى از قبيل : خوف و رجاء ، تواضع ، حلم ، قناعت ، غيبت و . . . ) ؛
2 . كتاب الدعاء ( شامل مباحثى مانند : فضيلت دعا ، رفع بلا و قضا به وسيلهء دعا ،