يا عصر يا مغرب يا صبح مىكنم . بلى ، اگر قصد را چنين كند و مراد او از نسبت ، نسبتى باشد كه ميان فقها مشهور است ، نه نسبتى كه ثابت است از شرع ، مانعى ندارد .
و در بعضى « 1 » روايات ، نافلهء پيش از عصر ، چهار ركعت معيّن شده و نافلهء بعد از مغرب ، دو ركعت معيّن شده . و اين ، محمول بر اقلّ مرتبهء استحباب است ؛ يعنى اگر كسى را شغلى باشد و خواهد ادراك نوافل كرده باشد ، مىتواند در نافلهء عصر و مغرب اكتفا به چهار ركعت و دو ركعت كند .
و وقت هر يك از اين نوافل ، بعد از اين مذكور خواهد شد .
و در اينجا فوايدى چند است كه بايد به آن اشاره شود :
اول : در اداى نوافل يوميّه ثواب بسيار است و در احاديث « 2 » تأكيد بسيار در به جا آوردن آنها رسيده . و در بسيارى از اخبار « 3 » وارد شده كه اگر در نماز فريضه به سبب ترك حضور قلب ، نقصانى به هم رسيده باشد ، نافله جبران آن را مىكند . پس بر اهل ايمان لازم است كه مهما امكن ترك نوافل را نكنند ؛ اگر چه در حالت همّ و غم باشند .
و بالجمله در هر حالى كردن نوافل افضل است ، مگر آن كه امرى لازم از امور معيشت يا قضاى حاجت مؤمنى رو دهد كه به جا آوردن نوافل باعث فوت آن شود . و افضل نوافل يوميّه - بنابر اظهر - نماز شب است و بعد از آن ، نافله ظهر و بعد از آن ، نافله مغرب و بعد از آن ، نافلهء صبح و بعد از آن ، باقى نوافل .
و بعضى « 4 » نافلهء صبح را افضل از نماز وتر دانستهاند .
و ابن بابويه « 5 » گفته است كه افضل نوافل ، نافلهء صبح است و بعد از آن ، نماز وتر و بعد از آن ، دو ركعت نافله ظهر و بعد از آن ، نافلهء مغرب و بعد از آن ، تمام نوافل شب و بعد از آن ، تمام نوافل روز . و افضل به حسب اخبار آن است كه اول مذكور شد .
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعة 4 : 59 ، باب 14 من أبواب اعداد الفرائض .
( 2 ) . وسائل الشيعة 4 : 70 ، باب 17 من أبواب اعداد الفرائض .
( 3 ) . وسائل الشيعة 4 : 70 ، باب 17 من أبواب اعداد الفرائض .
( 4 ) . الخلاف 1 : 523 ، مسألهء 264 ؛ المعتبر 1 : 16 - 17 .
( 5 ) . من لا يحضره الفقيه 1 : 314 - 315 ؛ مختلف الشيعة 2 : 332 ، مسألهء 222 .