تخطي إلى المحتوى الرئيسي

محقق اردبيلى ( فارسى ) — صفحة 735

مساهمون:

ص٧٣٥
خوارزمى كه از اكابر علماى اهل سنت است و . . . » « 1 » اين اثر گرانقدر به خاطر اهميت موضوعش هميشه مورد توجه و عنايت بزرگان و دانشمندان بوده و چندين بار چاپ شده است و يكى از منابع جالب در زندگانى ائمه عليهم السّلام مىباشد كه فضايل و مناقب اين كشتىهاى نجات را به خوبى بيان نموده است ، ولى برخى به خاطر اغراض فرقه‌اى و يا تمايلات فكرى كه به تصوّف داشته‌اند به دست و پا افتاده‌اند تا نسبت اين كتاب به مقدس را ردّ كنند .

حديقة الشيعه و نظرات

اكثر علما و دانشمندان كه نزديك به عصر محقق اردبيلى بوده‌اند همچون شيخ حرّ عاملى ، شيخ عبد اللّه بن صالح ، شيخ سليمان بن عبد اللّه بحرانى ، علّامهء مجلسى و ديگران تصريح كرده‌اند كه اين كتاب از مقدس اردبيلى مىباشد و لكن در زمانهاى بعد برخى در اين انتساب شك كرده و با يك سرى افكار واهى آن را به كس ديگرى منسوب كرده‌اند . اين گروه بدون دليل و مدرك قانع كننده و ضعيف ، سعى كرده‌اند محقق گرانقدر را شخصى صوفى مسلك معرفى كرده و از عنوان او براى تبليغ روش خود بهره جويند ، به ويژه اينكه قسمتى از كتاب اختصاص به بيان فرقه‌هاى صوفيه دارد و ردّ بر آنهاست ، صوفيان را بيشتر به وحشت انداخته و برخى از بزرگان صوفيّه به دست و پا افتاده و در صدد ردّ آن رساله برآمده‌اند و به اين منظور ، اوّل انتساب كتاب را به محقق نفى كرده سپس به مطالب آن جواب داده‌اند كه تمام جوابهايشان ضعيفتر از تار عنكبوت است . « 2 » در اين باره مطالب و مباحث زيادى هست كه تفصيل آنها از عهدهء اين دفتر خارج است ، و تحقيق و بررسى و تحليل همهء اقوال و نظرات ، مقاله‌اى جداگانه مىطلبد ولى آنچه مقرون به صحّت مىباشد اين است كه كتاب « حديقة الشيعه » از تأليفات محقق توانا ملّا احمد اردبيلى بوده و دليل اين مدّعى ، اقوال بزرگان
هامش
( 1 ) . حديقة الشيعه ، ج 2 ، ص 1 . ( 2 ) . در كتاب « طرائق الحقائق » ، ج 1 ، ص 99 به بعد در صدد ردّ انتساب كتاب برآمده و دلايل بسيار ضعيفى اقامه كرده كه هر محققى با اندك تأملى به ضعف و سستى و بىپايگى آنها پى مىبرد .