تخطي إلى المحتوى الرئيسي

محقق اردبيلى ( فارسى ) — صفحة 582

مساهمون:

ص٥٨٢
محقّق اردبيلى توجّه خاصى به اين مدرك اساسى و معتبر داشته و بيش از ساير منابع آن را مورد استفاده قرار داده است . كتاب زبدة البيان ايشان كه با اسلوب و روش ويژه‌اى با استفاده از آيات قرآنى در تبيين مسائل فقهى نوشته شده كاملا اين مدّعا را ثابت مىنمايد ، چنانچه در بخش تأليفات ايشان هم اشاره شد كتاب فوق علاوه بر يك مأخذ فقهى ، بعنوان يك كتاب تفسيرى با ارزش در بين مفسّرين تلقّى مىشود .

2 - سنّت

دليل نقلى عبارت است از مطلبى كه از كسى يا از يك كتاب و منبعى نقل گردد و جنبهء استدلالى نداشته باشد و تنها به جهت اعتبار منقول عنه مورد قبول واقع شود ، امّا در اصطلاح علما و فقها دليل نقلى بيشتر به آيات و احاديث گفته مىشود چه استدلالى باشد يا بدون استدلال . « فرمايشات و رفتار معصومين عليهم السّلام » سنّت نام دارد كه در مسائل دينى بخصوص در مباحث فقهى زياد مورد استفاده قرار مىگيرد . محقّق اردبيلى هم همانند ديگر منابع و دلايل ، از اين مدرك فقهى نيز به طور فراوان استفاده نموده و در خلال مباحث خود پيوسته از احاديث دليل آورده است . حتى در يك مسأله تا حد توان از كلّيهء احاديث مربوط به آن مسئله ، بهره جسته است ، نه تنها در مسائل فقهى بلكه در مسائل اعتقادى و اصول دين هم از دلايل نقلى « حديث » استفاده برده است .

3 - عقل

چنانچه گفته شد محقّق اردبيلى با اينكه نظرات و آراى متقدّمين را عميقا مورد احترام قرار مىداد امّا تقليد و پيروى بىچون و چرا از ايشان را براى خود جايز نمىدانست بلكه با خلاقيّت و دقّت نظر و با استفاده از قوّهء عقل برداشتهاى خود را از منابع مورد تحقيق و تدقيق قرار مىداد و در حد