اين بنا طبق گفتهء على مبارك هفتاد و نه ( 79 ) هزار ليره از هزينه اوقاف و نيز مبالغ كمكى امرا و بزرگان قوم هزينه داشت ؛ ستونهاى مرمرين آنرا به علاوه سه در مرمرى سفيد براى خان الخليلى و نيز در سبز رنگى از جنس مرمر براى دروازهء كنار گنبد از
قسطنطنيه آورده شد ؛ در اين مسجد منبر چوبى طلاكارى شدهاى هست كه در اصل متعلق به مسجد جامع " ازبك " بود كه ابتدا در بارگاه خضراء قرار داشت و هنگامى كه مسجد ويران شد آنرا به بارگاه حسين [ ع ] انتقال دادند . در قسمت انتهايى مسجد ، سكوى تبليغى بزرگى وجود دارد ؛ صحن مسجد نيز شامل چهل و چهار ستون است كه روى آنها حمالهايى نهاده شده كه سقف را حمل مىكنند و از جنس چوب و داراى نقشهاى گياهى و هندسى رنگارنگ و زركارى شده و فوقالعاده زيباست ؛ از وسط سقف ، سه عدد چلچراغ مرتفع از سقف آويزان شده است .
در چهار ديوار مسجد ، تعداد سى عدد پنجره بزرگ از جنس مس طلاكارى شده وجود دارد كه بر فراز آنها پنجرههاى كوچكترى است كه دورتا دور آنها از جنس سنگ مرمر است ؛ اين مسجد داراى دو عدد گلدسته است كه يكى كوتاه و قديمى است و آنرا ابوالقاسم ابن يحيى بن ناصر السكرى معروف به الزرزور در سال 634 ه - ق ( 1236 م . ) - آنچنانكه پيش از اين نيز گفتيم - بر روى گنبد ساخته و كميتهء حفظ آثار آنرا با كمربندى آهنى نگهدارنده ، بسته است و گلدستهء دوم در قسمت انتهايى مسجد قرار دارد و بلندتر است و به سبك عثمانى و شبيه مداد يا جوالدوز [ بلند و كشيده ] است و دو عدد تابلو نوشته به خط السلطان عبدالمجيدخان روى آن قرار دارد كه در سال 1266 . ق نوشته شده است . بر روى يكى از آنها آيهء 90 از سورهء انعام يعنى «
أُولئِكَ الَّذِينَ هَدَى اللَّهُ فَبِهُداهُمُ اقْتَدِهْ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرى لِلْعالَمِينَ
» ( اينان كسانى هستند كه خدا هدايتشان كرده است ، پس به هدايت آنان اقتدا كن بگو من از شما هيچ مزدى بر اين رسالت نمىطلبم . اين قرآن جز تذكرى براى جهانيان نيست ) و بر روى ديگرى عبارت : « احب اهل بيتى الى : الحسن و الحسين » ( عزيزترين اهل بيتم نزد من : حسن و حسين هستند . ) « 1 » قيد شده است .
هامش
( 1 ) - روايت را الذهبى در ميزان الاعتدال 4 : 461 با شماره 9855 به نقل از أنس و المتقى و الهندى در كنزالعمال 12 : 116 به شماره 34265 نقل كرده و اين يك آنرا به ترمذى به نقل از أنس نسبت داده است .