است كه اين انحراف غير عمدى و نادانسته صورت گرفته باشد ، و اين معنى گفتهء ابن عباس و حسن است ، و اين از ابو جعفر ( ع ) است . و نيز گفت : جنف عبارت از اين است كه براى غير خويشاوندان وصيت كند ، و بيشتر مفسران بر آن افزودهاند كه اين از ابو جعفر و ابو عبد اللَّه عليهما السلام روايت شده است .
«
فَأَصْلَحَ بَيْنَهُمْ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
- و ميان آنان آشتى برقرار كند ، گناهى بر وى نيست ، و خداوند آمرزنده و مهربان است . » اين بدان سبب است كه خداوند متعال كسى را كه ، همچون وصيت كننده ، به اشتباه خطايى كرده باشد ، چون از خطاى خود بازگردد خواهد بخشيد .
اين مسئوليت اجتماع در مسئلهء وصيت است كه مراقب شخص وصيت كننده باشد و نگذارد در حق فرزندان خود ظلم كند يا زيانى به آنان برساند ، همچون آنكه با داشتن فرزندان ناتوان تنها خانهاى را كه دارد براى مرد بيگانهاى وصيت كند كه به فروختن خانه و بدبختى فرزندانش مىانجامد ، و در چنين مورد است كه اجتماع براى اصلاح وصيت دخالت مىكند .
در حديث شريف مأثور از امام محمد باقر عليه السلام در معنى اين آيهء كريمه چنين آمده است :
« من عدل في وصيته كان كمن تصدق بها في خيانة ، و من جار في وصيته لقى اللَّه - عز و جل - يوم القيامة و هو عنه معرض » « 16 » هر كه در وصيت خود منحرف شود همچون كسى است كه آن را در راه خيانتى مصرف كرده است ، و هر كه در وصيت خود ستم كند ، خدا را در قيامت به حالتى ملاقات مىكند كه از او اعراض مىكند .
هامش
( 16 ) - تفسير نمونه ، ج 1 ، ص 621 .