خلاصهء درس نهم :
وجوب و امكان و امتناع به سه قسم « ما بالذّات » و « ما بالغير » و « ما بالقياس الى الغير » منقسم مىگردد جز امكان كه در آن « قسم امكان بالغير » محال است .
معناى هريك از اين اقسام و علّت محال بودن امكان بالغير و مثالهاى هريك از آنها به تفصيل در متن درس توضيح داده است مراجعه نمائيد .
تذكّر دو نكته :
نكتهء اوّل : هر واجب بالغيرى و نيز هر ممتنع بالغيرى ممكن نيز هستند و لكن واجب بالذّات ، واجب بالغير و ممتنع بالغير نمىشود .
نكتهء دوّم : علاقهء لزوميّه ( يعنى وجود يكى ، وجود ديگرى را مستلزم باشد و بين آن دو علاقهء عليّت و معلوليّت باشد ) تنها بين دو شىاى محقّق است كه يكى از آن دو ، علّت ديگرى و يا هر دو ، معلول علّت سوّمى باشند و بديهى است كه در واجب الوجود ، معلوليّت راه ندارد پس اگر دو واجب الوجود فرض كنيم بين آن دو علاقهء لزوميّه وجود ندارد .