مقامات العلية في موجبات السعادة الأبدية ( خلاصه معراج السعادة وحلية المتقين ) ( فارسي ) — صفحة 79

شيطان به گمان تو مىاندازد كه به جهت طمع به خانه‌ى او رفته ، تو بايد آن را به دل خود راه ندهى ؛ زيرا كه شايد باعث آن ، اعانه‌ى مظلومى بوده . و اگر از دهان مسلمانى ، بوى شراب يا بى ، بگو شايد كه مضمضه كرده و ريخته است ، يا آن كه اگر آشاميده مجبور بر آن بوده يا به جهت مداواى مرضى به حكم طبيبِ حاذقى بوده ، و امثال اين‌ها « 1 » . و بالجمله بايد حكم تو بر افعال مسلمين ، چون حكم و شهادت بر اموال ايشان باشد . « 2 » و لكن مخفى نماند كه مجرّد گذشتن چيزى در خاطر يا تشكيك كردن ، بدون اين كه آن را ترجيح دهى و منشأ امرى كنى ، سوء ظن نيست و بر آن مؤاخذه نمىباشد . و نيز مستور نماند كه چون سوء ظن موجب هلاكت است ، به اين جهت ، شارع نهى بليغ فرموده از اين كه كسى متعرّض امرى شود كه باعث تهمت و موجب ظنّ بد ديگران به او شود و ايشان هلاك شوند ، چنان چه فرموده‌اند : « اتَّقُوا مَواضِعَ التُّهَمِ » . « 3 » [ حُسن ظن ] و طريقه‌ى معالجه‌ى سوء ظن بعد از ملاحظه‌ى فساد آن و شرافت ضدّش كه حسن ظنّ است ، آن است كه هر گاه گمان بدى از كسى به خاطر تو بگذرد اعتنايى به آن نكنى و دل خود را با آن شخص بد نسازى و تفقّد و اكرام و احترام او را كم ننمايى ؛