عبد اللّه نام ، فرزندان او در يمن و مكه و مدينه و كوفه و مشهد حسين عليه السّلام و مشهد موسى و الجواد باشند ، و نسل حمزة بن الحسن در طبرستان و مرو و هرات و ابراهيم بن الحسن را كه او را حرفه گفتندى پسرى بود نام او علي الأعرج ، و نسل او در ديار مصر باشند و فرزندان فضل هم در آن ديار باشند .
و علما در هر چند وقت جهت تصحيح نسب سادات ضبط اعقاب هر يك كنند و تأليفات مطول سازند تا اگر كسى خود را بديشان نسبت كنند تحقيق آن تواند كرد ، يا كسى از ايشان خود را به ديگرى نسبت كنند از عهده آن بيرون نتواند آمدن ، و العلم عند اللّه .
فن ششم از علوم محاورى علم غزوات
و آن عبارتست از دانستن كميت و كيفيت حروب غزوات ، و چون واقعاتى كه از ارباب دين و دولت و خداوند بأس و شوكت نقل افتاده و شعر او فصاص در تدوين و تزيين آن مبالغه نمودند و آنچه خواسته الحاق كرده و در افزوده زياده از آن بود كه در مقام بشرح و بسط آن قيام توان نمود ، بغزواتى چند كه ميان أهل حق و باطل واقع شده اكتفا كرده شد .
نقل صحيحست كه مجموع غزواتيكه ميان پيغمبر ما صلوات اللّه عليه و ميان كفار لعنهم اللّه واقع شد شصت و پنج غزوه بود و در بيست و هفت غزوه از آن جمله به خود بر نشست و در سى و هشت ديگر لشگر فرستاد .
غزو اول [ غزاى ابوا ]
غزاى ابوا بود چون از هجرت يكسال برآمد و اسلام قوى حال شد و كفار قريش همچنان در عداوت رسول صلّى اللّه عليه و إله مبالغه مينمودند و مسلمانان از دست ايشان در زحمت بودند و حق تعالى پيغمبر را خبر داده بود كه كار اسلام وقتى بالا گيرد كه