بياميزند ؛ [ 28 پ ] با مرو و سنبل و سعد سه قيراط ، به آب كمون بياشامند كه چون بول كند نافع باشد .
سپرز اسب عربى در سركه نهند يك شبان روز ، بعد از آن بيرون آورند و در آفتاب خشك گردانند و بكوبند چون سرمه ، و يك مثقال صاحب طحال به دهان فگند ؛ و بعد از آن يك رطل بغدادى شراب كهن صرف بخورد ، سه روز بر اين منوال ، نيك شود . پنير مايهء او نافع باشد درد شكم و امعا را . ( ) اسب بشكافند و نمك و صبر بر او فشانند و خرد كنند و به آب گرم بياميزند و طلى كنند بر نقرس ، سود دارد . ( ) اسب سياه را بگيرند و روبنج به آن خمير كنند و از آن مانند هيكلى سازند ، و در پوست گاو كوهى گيرند و بر زنى باردار بندند بار بيفگند . و شير اسب سعال كهن و علت ربو را عظيم نافع باشد چون بخورند . ( ) با شير او زنى باردار بخورد در حال بچه بيندازد . و زهر تمامت حيوانات است عرق و كف اسب چهل روز بر زهار كودكى يا دخترى بمالند موى برنيايد .
دندان اسب در زير بالين كسى نهند كه در خواب بخبخه كند يا سخن گويد ، ساكن گردد و ديگر نكند . و چون از گردن كودكى درآويزند ، دندانش به آسانى برآيد ، و اگر اسب يك ساله باشد بهتر . او ( ) را بجوشانند با فنّه و نطرون و زردى خايه و فلفل سود دارد دبر ديواب را ، و جراحات عارضهء مردم را ، و چون با عسل آميخته گردانند و طلى كنند ، گوشت مرده بيندازد و گوشت زنده بروياند به زودى . سرگين اسب در چشم كشند ، سپيدى ببرد ، و چون خشك گردانند و سحق كنند و بر جراحات كه خون از او آيد برنهند بازبندد ؛ و در زير زنى دود كنند كه بچه به سختى آرد ، به آسانى بيندازد ؛ و چون
منافع حيوان ( فارسى ) — صفحة 87
مساهمون: محمد روشن
ص٨٧