تخطي إلى المحتوى الرئيسي

قابوس نامه ( فارسى ) — صفحة 398

مساهمون:

ص٣٩٨
ص 178 س 3 بيماريهاى وضع : آ . كرى ( ص 325 ) آن را نابجا قرار گرفتن اعضا ، مثلا در طرف راست واقع شدن قلب ، دانسته است . ص 178 س 3 بيماريهاى عدد : آ . كرى ( ص 325 ) به زيادى بودن برخى اعضا ، مانند شش - انگشتى بودن ، اشاره كرده است . ص 178 س 11 بيماريهاى مقدار : آ . كرى ( ص 325 ) آنها را از قبيل بزرگ شدن قلب ، ساقها ، كبد و سپرز شمرده است . ص 178 س 15 عرض : « رنج و بيمارى كه بسبب بيمارى ديگر بروز كند مانند صداع بسبب تب » ( فرهنگ نفيسى ) ؛ آ . كرى ( ص 325 ) غير از اين معنى ، آن را مرادف
Symtome
يعنى نشانهء بيمارى هم دانسته است . ص 179 س 6 جالينوس : جالينوس
Galenus
طبيب معروف يونانى است كه در تشريح كشفيات مهمى داشته است . « بعد از بقراط مشهورترين طبيبى كه در عهود بعد از خود خاصه در دورهء اسلامى اثر آشكارى داشت جالينوس برغامسى -
Galenos de Pergamon ( Galin de Pergame )
) ( 129 يا 138 - 200 يا 201 ميلادى ) است . وى در آغاز حيات فلسفه و سپس طب آموخت و علاوه بر مولد خود در ازمير و اسكندريه نزد استادان فن به تعلم طب مشغول بود و سپس مدتى از اوقات خود را در مطالعهء كتب ابقراط صرف كرد و در بيست و هشت سالگى به برغامس بازگشت و بعد از چندى به شهر رم رفت و در ان جا شهرت بسيار كسب كرد چنان كه محسود پزشكان آن شهر گرديد و در سال 166 از ان شهر به برغامس برگشت ولى باز به ديدار قياصره خوانده شد و آنجا به تأليف كتب متعدد و شروح خود بر ابقراط پرداخت و بقولى تا حدود چهارصد كتاب تأليف كرد كه قسمتى از آنها در حريق معبد صلح (
Le Temple de la Paix
) از ميان رفت . وى از بزرگترين شارحان آثار ابقراط است و علاوه بر اين خود ابتكارات و تأليفات بسيار داشت كه همه بعد از وى مورد مطالعه و دقت اطباى اسكندريه و خاور نزديك و ميانه و مسلمين قرار گرفت و جوامع و اختصارات بسيار مانند ستة عشر از آنها ترتيب يافت . . . تمام مجموعهء ستة عشر و آنچه از ساير آثار اصلى و يا تفاسير جالينوس بر ابقراط بدست مسلمين رسيد به عربى درآمد . » ( دكتر ذبيح اللّه صفا ، تاريخ علوم عقلى 1 / 116 - 117 ) . ص 179 س 6 ستة عشر : « مجموعه‌ايست از شانزده كتاب جالينوس كه اطباى قديم اساس معلومات طبى را در آنها مجتمع مىدانستند . . . حاجى خليفه در كشف الظنون آرد : « اجمعوا على انه لاغنى لمن يزاول هذا العلم ( الطب ) من احكام ستة عشر كتابا لجالينوس كان اهل - الاسكندرية لخصوها لنقبائها المتعلمين » ( كشف الظنون طبع اول استانبول ج 2 ص 87 ، طبع دوم ايضا ج 2 ص 1092 - 93 ، نقل از تعليقات چهار مقاله 384 ) .
قابوس نامه ( فارسى ) — صفحة 398 | عنصر المعالي كيكاووس بن اسكندر بن قابوس بن وشمگير / غلامحسين يوسفي