تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ معارف اسلامى ( فارسى ) — صفحة 2146

مساهمون:

ص٢١٤٦
طولا . . . ثم غسل اليد اليمنى من المرفق ثم غسل اليسرى كذلك ثم مسح مقدم الرأس بمسماه ثم بشرة رجل اليمنى كذلك ببقية البلل مرتبا متواليا بحيث لا يجف السابق » ( از شرح لمعه ج 1 ص 19 ) . در معتقد الاماميه آمده است : بدان كه در وضو پانزده چيز فريضه است : پنج فعلست و ده كيفيت . آنچه فعل است : نيت كردن ، و روى شستن ، و هر دو دست شستن ، و مسح سر كردن ، و مسح هر دو پاى كردن . و آنچه كيفيت است پيوسته داشتن نيت به حال وضو ، و بر حكم نيت بودن تا آنگه كه از وضو فارغ شود ، و شستن روى از رستنگاه موى سرتاسر زنخدان بدرازنا و بپهنا ، چندان كه انگشت مهين و ميانين به روى بگذرد ، و شستن دست از وارن تا سر انگشتان ، و موى باز پس نشكستن در شستن دستها ، و مسح بر پيش سر كردن به مقدار آنكه نام مسح بر وى افتد ، و مسح پاى كردن از سر انگشتان پاى تا كعب ، و كعب در ميان پشت پاى بود ، و آب نو بر نگرفتن در مسح سر و مسح پاى ، و ترتيب نگه داشتن ، و آن چنان بود كه ابتدا بشستن روى كند ، آنگه بدست راست ، آنگه بدست چپ ، آنگه بمسح سر ، آنگه بمسح پاى ، و موالات ، آن پياپى داشتن بود و در شستن اعضا به مقدار آنكه آنچه از پيش شسته بود خشك نگردد در هواى معتدل . و دليل بر وجوب نيت قول خداست :
« وَ ما أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ »
يعنى نفرمودند ايشان را الا به آنكه خداى را پرستند خالص گردانيده براى او دين را ، يعنى : طاعت را و عبادت را . و وضو عبادت است ، و عبادت نباشد الا به نيت ، پس نيت واجب باشد . و رسول ص فرموده است : « الاعمال بالنيات » كارها به نيت است . و وضو از اعمال است ، بايد كه به نيت باشد . و فرمود ، « انما لامرئ ما نوى » يعنى : بدرستى كه مرد راست آنچه نيت كرد . و فايدهء « انما » آنست كه هر چه نيت نكرده باشد ، وى را نباشد . و صورت نيت آنست كه در خاطر خود آرد كه وضوى نماز ميكنم ، رفع حدث را و استباحت نماز را تقرب بخداى تعالى و حد روى كه شستن وى واجب است ، آن مقدار است كه گفته شد ، از رستنگاه موى سر تا سر زنخدان بدرازنا و از پهنا ، چندان كه انگشت مهين و ميانين بوى رسد . و دليل برين كه اين مقدار رويست و شستن اين واجب است ، اجماع است . و آنچه زيادت برين است از گوش تا گوش ، دليلى نيست بر آنكه از روى است ، و شستن آن واجب است . و اصل برائت ذمت است از شستن آنچه از اين مقدار زيادت است . و هر كه گويد : آن از روى است و شستن آن واجب است ، دليل بر وى باشد . و شستن روى و دستها يك بار فريضه است ، و دوم بار سنت است ، و سوم بار بدعت است بنزد اين طائفه ، و مبطل وضو است ، و بنزد ديگران فضيلت است يا سنت . و دليل بر صحت مذهب ايشان و آنكه چون دو بار بشويند ، وضوى ايشان صحيح است ، و نمازى كه به آن وضو كنند مجزى و صحيح است ، اجماع امت