وجه غيب مطلقش جبروت دان * علم معقولات از اين عالم بخوان
با شهادت وجه او باشد مثال * چار حضرت گفتهء صاحب كمال
چهار حضرت در يكى حضرت نگر * تا به بينى پنج حضرت اى پسر
حَضرتِ احَديَّت
- ( اصطلاح عرفانى ) كاشانى در ضمن بيانى چنين گويد : عقل اول اولين مخلوق و صادر در عالم تدوين و تسطير است نه مطلق ، زيرا اول متعين در مراتب الهيت عبارت از حضرت احديت جمع است و بعد مرتبت الوهيت و واحديت است . ( مصباح الهدايه ص 35 ) .
حَضرَتِ أسمائيَّه
- ( اصطلاح عرفانى ) مرتبت اسماء كه حقايق بعضى از بعضى ديگر متمايزند و راجع به يك حقيقتاند ، ( شرح قيصرى ص 36 ) .
حَضرَتِ رُبُوبى
- ( اصطلاح عرفانى ) و مراد مرتبت اسماء و صفات يعنى مرتبت تفصيل است و مجموع عالم ملك و ملكوت بطور جمعى و دفعى است .
( از اسفار ج 4 ص 133 ) و رجوع به حضرات خمس در فرهنگ مصطلحات عرفا تأليف نگارنده شود .
حَضرتِ عِلميَّه
- ( اصطلاح ) عرفانى و حضرت علميهء عمائيه مرتبت الوهيت و غيب الغيوب است .
حَضرتِ علميَّه عَمائيَّه
- ( اصطلاح عرفانى ) حضرت علميه عمائيه مرتبت الوهيت و غيب الغيوب را گويند :
حَضرتِ هُويَّت
- ( اصطلاح عرفانى ) حضرت هويت عبارت است از ملاحظهء ذات بىاعتبار ما عدا و قطع نظر از ما عداى او و اين را حضرت غيب الغيوب و بطن البواطن و هوية مطلقه گويند .
حُضُور
- ( اصطلاح عرفانى ) حضور مقابل غيبت است و در اصطلاح عرفا و متصوفه غيبت از خلق و حضور عند الحق است و مقام وحدت را نيز حضور گويند .
صاحب لمع گويد : حضور عبارت از حضور قلب است نزد آنچه پنهان از چشم است بواسطهء صفاء يقين به نحوى كه مانند حاضر است نزد او گر چه غايب است از او ( از لمع ص 340 ) .
ابو القاسم قشيرى گويد : حضور بواسطهء حضور به حق است زيرا هر گاه از خلق غايب شود ، به اين معنى است كه گويا حاضر است نزد حق و از جهت استيلاى ذكر حق بر دل او ، بواسطهء دل خود نزد حق حاضر شود تا آنكه به كلى از خلق غايب شود و به حق پيوندد .
و هر گاه گفته شود كه فلان حاضر است ، معناى آن اين است كه بقلب خود حاضر نزد خداى خود است و غافل از و نيست و او را فراموش نكرده است و دائم الذكر است . و گاه برجوع عبد باحوال نفس خود گفته مىشود كه فلان حاضر شده است .
يعنى از غيب خود رجوع كرده است كه اين حضور عبارت از حضور بخلق است .
احوال عباد در غيب مختلف است بعضى از آنان را غيب طولانى است و بعضى را كوتاه ( رسالهء قشريه ص 38 - لمع ص 340 ) .
و گفتهاند « الحضور افضل من اليقين ، الحضور وطنات و اليقين خطرات » ( از طبقات ص 234 ) .
الحَضيض
- ( اصطلاح هيوى )