تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ معارف اسلامى ( فارسى ) — صفحة 336

مساهمون:

ص٣٣٦
نبودى رسول خدا با هم نگذاردى . و آنكه گفت بىعذرى ، دليل است بر آنكه در اول وقت گذارده است نه در آخر وقت ، زيرا كه از رسول نيكو نباشد كه در نماز بىعذرى از اول وقت با آخر وقت اندازد . ديگر آنكه در سفر قصر و جمع رواست ، و نماز باتفاق پيش از وقت روا نباشد ، اگر در سفر باشد و اگر در حضر . ديگر آنكه باتفاق در عرفات نماز پيشين و ديگر مىبايد گذارد ، و اگر بعد از گذاردن نماز پيشين وقت نماز ديگر نباشد ، در هيچ مقامى روا نباشد ، نه در عرفات و نه در غير آن . و ازين سبب است كه اين طائفه چون زوال آفتاب باشد سنت و فريضه بگذارند ، و آنگه در نماز ديگر شروع كنند از سنت و فريضهء وى . تا هر دو نماز در اول وقت گذارده باشند و فضيلت آن حاصل كرده . و چون آفتاب فرو شود ، وقت نماز ديگر برود ، و وقت نماز شام درآيد . و چون مقدار اداى سه ركعت نماز بگذرد ، وقت نماز خفتن درآيد . و هر دو نماز با يكديگر در وقت مشترك باشد ، تا آنكه بنيم شب چندان مانده باشد كه چهار ركعت نماز توان كرد ، آنگه آن مقدار از وقت خاص باشد به آخر وقت نماز خفتن . و اول وقت نماز بامداد برآمدن صبح دوم است ، و آخرش آن وقت كه چندان ماند كه دو ركعت نماز توان كرد تا برآمدن آفتاب . و دليل بر آنكه چون آفتاب فرو شود وقت نماز شام درآيد ، و چون مقدار سه ركعت نماز شام بگذرد وقت نماز خفتن درآيد ، آنست كه بمزدلفه باتفاق چون نماز شام بگذارند برخيزند و نماز خفتن بگذارند . و اگر بر عقب نماز شام وقت نماز خفتن نبودى ، باتفاق روا نبودى ، زيرا كه نماز پيش از وقت گذاردن باجماع روا نيست . ديگر آنست كه جمع كردن در سفر ميان شام و خفتن رواست . دليل سوم از قرآن قوله تعالى :
أَقِمِ الصَّلاةَ طَرَفَيِ النَّهارِ وَ زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ
، يعنى : نماز بپاى دار در دو طرف روز ! طرف اول از وقت صبح است ، و باتفاق درين طرف جز يك نماز نيست ، و آن نماز بامداد است . و باتفاق وقت اين نماز درين طرف از وقت صبح است تا نزديك برآمدن آفتاب ، و تا نزديك نيمروز كه هم از طرف اول است هيچ نمازى فريضه نيست . و طرف دوم از ابتداى زوال آفتاب است تا نزديك فرو شدن آفتاب . و درين دو طرف دو نماز است : نماز پيشين و نماز ديگر . آنكه گفت :
« وَ زُلَفاً مِنَ اللَّيْلِ »
، يعنى : و پاره‌ها از شب ، و اين از وقت فرو شدن آفتابست ، و درين آنچه فريضه است از نماز نماز شام و نماز خفتن است ، بايد كه آن مقدار كه سه ركعت نماز گزارده شود ، اول وقت نماز شام باشد ، و آنگه شام و خفتن با يكديگر مشترك باشند چنان كه گفته شد ، براى عموم آيت ، و تخصيص را از دليلى چاره نبود ، و لا دليل عليه . و وقت نماز نافلهء پيشين از زوال