مىشود .
24 - اصالت عدم زائد و اكثر در چيزى كه مشكوك باشد كه آيا غير از اين امور معلومه امور ديگرى هم جز آن مىباشد يا نه .
25 - اصالت عدم طهارت در موردى كه شك در طهارت و يقين به حدث باشد ( شرح لمعه ص 21 ) .
26 - اصالت عدم عقاب در موردى كه بيان نشده باشد به حكم قبح عقاب بلا - بيان ( از خزائن ص 31 ) .
27 - اصالت عدم قرينه در موردى كه شك در وجود قرينهء صارفه باشد .
28 - اصالت عدم نقل در موردى كه شك در اين باشد كه اين معنى حقيقت لغوى است يا شرعى و يا عرفى .
29 - اصالت عدم نسخ در موردى كه شك در نسخ حكمى باشد ( از خزائن ص 49 ) .
30 - اصالت فساد در عبادات و معاملات بنا بر قولى چون احكام شرعيه كلا توقيفى است و اصل عدم صحت است مگر آنها كه مطابق اصول انجام شود در اينجا بحث زياد است ( از قوانين ص 155 ) .
31 - اصل قياس كه اجراء حكم مورد منصوص العلة باشد در غير منصوصة - العلة بواسطه وجود همان علت ، چنان كه بيع ربوى در گندم منصوص است كه حرام است و برنج هم به آن قياس شود .
( از كشاف ج 1 ص 95 ) .
32 - اصالت لزوم كه گويند اصل در بيع لزوم است و همين طور است ساير عقود مگر مواردى كه خارج شده است بدليل خاصى و بعضى از عقود لازم - الطرفيناند مانند نكاح ، اجاره ، صلح و بعضى جائز الطرفين مانند وديعه ، عاريه ، قرض ، شركت ، وكالت ، وصيت ، جعاله و هبهء غير معوضه .
برخى از عقود از يك طرف لازمند مانند رهن ، كفالت ذمه ، هبه باقرباء و آنچه ابتدا جايز بوده بعدا منتهى بلزوم شود مانند هبهء بعد از قبض و وصيت قبل از مرگ ( از قواعد شهيد ص 296 - مكاسب شيخ انصارى ) .
33 - اصالت نجاست در ميت كه گفتهاند « كل الميتات على النجاسة الا ما لا نفس له سائلة » ( از قواعد شهيد ص 286 ) .
34 - اصالت نفى عسر و حرج كه امورى كه انسان را در عسر و حرج و دشوارى اندازد از نظر اسلام مرفوع است بموجب قاعدهء كليه كه مستفاد از اخبار و آيات است « لم يكلف اللّه هذه الامة بالتكليف الشاقة و انما كلفهم بما دون الطاقة » و آيهء
وَ لا عَلَى الْمَرِيضِ حَرَجٌ
وَ لا عَلَى - الْأَعْرَجِ حَرَجٌ
و
يُرِيدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَ لا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ
و لازم در تعيين عسر و حرج عادت و ملاحظه اوقات و حالات و اشخاص و عرف و تداول است ( از خزائن ص 293 و 300 و 42 و 144 ) .
35 - اصالت نفى وجوب يا تحريم فعل وجودى در مورد مشكوك تا آنكه بدليل ثابت شود كه بازگشت باصالت اباحه كند .
36 - اصالت نفى مجاز كه اصل در استعمال حقيقت است « الحقيقة خير من - المجاز » .