و بخار بلغم بيشتر افتد . و آن بهره كه بجگر شود - تا جگر بوى زنده باشد « 1 » ، و فعلهاى خويش بكند ، نرمتر - و گرمتر - و بحسّ ترتر « 2 » شود و اندر آميزش او « 3 » لطافت هوا - و بخار خون بيشتر شود .
و بالجمله « 4 » روحهاى اصلى چهارند « 5 » يكى « 6 » : روح حيوانى كه اندر دل بود ، و « 7 » وى اصل همه روحهاست و « 8 » ديگر : روح نفسانى - بلفظ پزشكان « 9 » - كه اندر مغز بوده و « 10 » سيّم :
روح طبيعى « 11 » - بلفظ پزشكان « 12 » كه « 13 » اندر جگر بود « 14 » چهارم : روح توليد - يعنى زايش - كه اندر خايه « 15 » بود .
و اين چهار « 16 » روحها ميانجيهااند « 17 » ميان نفس بغايت پاكى
هامش
( 1 ) - شود - ب - ج .
( 2 ) - بكند نرم و گرمتر - آ ، - كند نرمتر و گرمتر و بحس تر تر - ب ، - بكند نرم و گرمتر شود و بحسّ ترى تر - ج ، - بكند نرم گرمىتر و بيش ترى تر - د .
( 3 ) - وى - ج - د .
( 4 ) - بجمله - ب - ج .
( 5 ) - چهار است - ب - ج .
( 6 ) - بى : يكى - د .
( 7 ) - شود و - آ ، - بود كه - ب - ج .
( 8 ) - بى : و - د .
( 10 ) - بى : و - د .
( 9 ) - پزشكان - آ ، - بجشكان - ب - د ، - نحستكان - ج .
( 11 ) - طبيعى كه - آ .
( 12 ) - محشكان - ج - د .
( 13 ) - بى : كه - د .
( 14 ) - شود - آ ، - بود و - ج .
( 15 ) - خانه - آ - ج .
( 16 ) - بى : چهار - ج - د .
( 17 ) - است - ب - ج .