و همچنين مرحوم قاضى نور اللَّه شوشترى در كتاب « مجالس المؤمنين » بسيارى از صوفيان را در زمرهء مؤمنان شمرده وبسيارى از ايشان را مدح و ثنا بسيار گفته . و همچنين مرحوم آخوند ملّا محسن كاشى در بسيارى از كتب خود ميل به طريقهء ايشان نموده ، بلكه مشهور آن است كه صوفى بوده ، و در كلماتش موافق ايشان گفتگو نموده ، از آن جمله در ديوان اشعارش اين رباعى را گفته :
دانى ز چه مهر گلرخان مطلوب است * وز بهر چه ساز سوزشان مرغوب است
از دوزخ مرغوب وبهشتِ مرغوب * آگاه شدن در اين جهان مطلوب است
و همچنين مرحوم آخوند ملّا محمّد تقى مجلسى چنان كه مشهور است ، و اشاره به آن شده وخواهد شد . جواب مىگوئيم : مجملا آنكه تصوّفِ حضرات مذكورين معلوم نيست ، و كلمات موهومهء ايشان كه مذكور شد صحتش ثابت نيست ، و بر فرض صحت ممكن است حمل فعل ايشان بر ملاحظهء بعضى از مصالح از تقيّه از سلاطين عصر وغيره ، وحكايت لعن كردن آخوند ملّا محمّد طاهر قمى صوفيه را ، ومؤآخذهء سلطان عصر از او مشهور است « 1 » . و منشأ حمل مذكور آن است كه : تشيّع وخوبى ووثاقت وعدالت حضرات مذكورين ثابت است به تواتر ، ومدح وتعديل مشايخ عدول معاصرين ومقاربين عصر آنها ، مثل ملّا احمد اردبيلى صاحب « حديقة
هامش
( 1 ) روضات الجنّات : 4 / 146 ، توضيح : چنين شعرى در ديوان فيض كاشانى پيدانشد ، احتمال دارد كه مربوط به ديوان مير شمس الدّدين محمد فيض يا ديگران باشد